مدیریت ریسک ناشی از مخاطره زلزله برای مدارس فرسوده شهر زرین شهر

بافت محیطی فضایی هم پیوند از بناها، راه ها، مجموعه ها، فضاها، تاسیسات و تجهیزات شهری و یا ترکیبی از آنها است که در این بین بافت های فرسوده به انواع از بافت ها گفته می شود که ازلحاظ ظاهری و زیر بنایی دارای فرسودگی می باشند. مخاطره زلزله به ریسک آسیب ناشی از زلزله به یک ساختمان، سیستم یا موجودیت دیگر اشاره دارد. ریسک زمین لرزه برای بیشتر هدف های مدیریتی به عنوان پیامدهای بالقوه اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی رویدادهای خطرناکی که ممکن است در یک دوره زمانی مشخص رخ دهد، تعریف شده است. هدف از این پژوهش شناسایی مخاطرات ناشی از بافت فرسوده مدارس زرین شهر بود. در این پژوهش نخست نقشه خطر و سپس نقشه آسیب پذیری منطقه و درنهایت ریسک منطقه به دست آمده است. نوع پژوهش در این مطالعه کاربردی و روش پژوهش توصیفی - تحلیلی است؛ گردآوری داده ها برای این پژوهش برپایه مشاهدات میدانی و کتابخانه ای صورت گرفته است. داده های توصیفی استفاده شده در این پژوهش، اطلاعات مربوط به ۱-پایداری سازه در بخش سقف و ستون، ۲-ایمن سازی درب و پنجره، ۳- استانداردسازی سیستم گرمایش و سرمایش،۴- ایمن سازی پله ها، ۵- مقاوم سازی دیوارها، ۶-رنگ آمیزی و شاداب سازی ساختمان،۷- استانداردسازی برق ساختمان، ۸- تجهیز سیستم فناوری و سایر داده های توصیفی گردآوری شده برای اجرای روش تصمیم گیری چند معیاره استفاده شده است. در این روش مدارس بر اساس شاخص های گفته شده از ۱ تا ۵ با ارزش گذاری (۱- خیلی خراب- ۲- خراب، ۳- تا حدودی خراب، ۴- قابل بازسازی، ۵- قابل قبول) الویت بندی شده اند. نرم افزارهای به کاررفته برای طراحی نقشه Arc Gis، است. مدل به کاررفته در این پژوهش مدل AHP است. در فرایند تهیه نقشه پهنه بندی و شتاب افقی خطر در شهر زرین شهر به روش احتمالاتی از مدل CRISIS استفاده شده است. نتایج به دست آمده، نشان داد که با استفاده از شاخص های موجود، مدیریت ریسک مدارس زرین شهر، به ترتیب مدارس زهره، حضرت معصومه، پردیس سابق حضرت فاطمه جزء ریسک پذیرترین مدارس شناخته شده اند و دارای بافت بسیار فرسوده ای می باشند. پس از طی گام های مربوط به روش فرایند سلسله مراتبی، بر اساس وزن های به دست آمده، شاخص آگاهی از مقاومت ساختمان ها در برابر زلزله با وزن ۰۹/۰ بیشترین اهمیت و شاخص ارتباط با نهادهای مرتبط با زلزله با وزن ۰۳/۰ کمتری اهمیت را دارند. لذا مقاوم سازی ساختمان های مدارس آسیب پذیر با استفاده از توانمندی مدیران محلی؛ ارتقای آگاهی ها به ویژه آگاهی از زمان وقوع زلزله با استفاده از ظرفیت های دانش بومی و نوین پیشنهاد می شود.

کلیدواژه ها:

زرین شهر ، مخاطره زلزله ، مدارس فرسوده ، مدیریت ریسک.