چالش ها و راهکارهای ارتقاء سلامت روانی مادران کودکان استثنایی با تاکید بر نقش دلبستگی و ذهن آگاهی

مادران کودکان استثنایی به دلیل شرایط خاص فرزندان خود، با فشارهای روانی و هیجانی گسترده تری نسبت به سایر مادران مواجه اند. این فشارها می توانند سلامت روان آن ها را تهدید کرده و تعامل آنان با کودک را دچار اختلال سازند. در چنین شرایطی، دو عامل «سبک دلبستگی» و «ذهن آگاهی» می توانند نقش موثری در کاهش تنش های روانی و ارتقای توانمندی های هیجانی ایفا کنند. هدف این مقاله، بررسی چالش های روانی مادران کودکان با نیازهای ویژه و تحلیل نقش میانجی گرانه سبک دلبستگی و ذهن آگاهی در سلامت روان آن هاست. با مرور پژوهش های داخلی و یافته های تجربی، مشخص شد که مادران کودکان استثنایی سطوح بالاتری از اضطراب، افسردگی، پرخاشگری و اختلالات روان تنی را تجربه می کنند. همچنین، سبک های دلبستگی ناایمن مانند دوسوگرا و اجتنابی در آن ها شایع تر است. در مقابل، ذهن آگاهی—به عنوان یک مهارت شناختی-هیجانی—می تواند با ارتقای پذیرش هیجانی و کاهش قضاوت ذهنی، به بهبود سلامت روان آنان کمک کند. نتایج نشان می دهد که توجه هم زمان به آموزش ذهن آگاهی و بازسازی الگوهای دلبستگی، می تواند راهکاری موثر برای ارتقاء سلامت روانی مادران و بهبود روابط مادر-فرزند در خانواده های دارای کودک استثنایی باشد. این مقاله بر ضرورت طراحی مداخلات روان شناختی چندبعدی برای توانمندسازی این گروه از مادران تاکید می ورزد.

کلیدواژه ها:

سلامت روان ، سبک دلبستگی ، ذهن آگاهی ، مادران ، کودکان استثنایی