عدم انسجام آیین دادرسی کیفری ایران (مبانی و جلوه ها)

آیین دادرسی کیفری همواره باید از یک انسجام، وحدت کلی و نسبی برخوردار باشد تا از طریق آن، کارآمدی و کارایی فرایند کیفری توسط ضابطان و مقامات قضایی فایده مند واقع شود. پیوند زدن شاخه های متراکم و بی ثمر بر پیکره عظیم آیین دادرسی کیفری، این برایند را به دنبال خواهد داشت که آیین دادرسی کیفری از هم گسسته شده و به سوی سقوط رهنمون شده است. تکثر مراجع قانون گذاری، تصویب قوانین متعدد و ایجاد نهادهای موازی قضایی انتظامی از جمله مصادیقی است که موجب فروپاشی این پیکره خواهد شد. سازوکار ایجاد یک دادگستری واحد و نظام قضایی منسجم، بسترهایی را ایجاد می کند تا از یک سو، شهروندان اعتماد بیشتری به نظام قضایی پیدا کنند و بدین سان، به آن اعتبار بخشند و از سوی دیگر، کنشگران فرایند عدالت کیفری نیز این احساس را در خود خواهند آفرید که به دلیل فقدان موازی کاری ها، اقدامات آنان ثمربخش بوده و معضلی عظیم به نام «بزهکاری» را مدیریت خواهند کرد. با وجود این، آیین دادرسی کیفری در ایران بر اثر عوامل و پدیده های گوناگون همچون شناور بودن مدل سیاست جنایی یا قرائت های خودخوان از اوضاع پیرامونی نظام اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، اقتصادی و... آیین دادرسی کیفری را به آیین های دادرسی کیفری بدیل ساخته، وحدت و یکپارچگی نظام عدالت کیفری را از هم گسسته و اسباب سقوط این پیکره عظیم را که در واقع، بیان گر نوع مدل سیاست جنایی بوده، فراهم کرده است.

کلیدواژه ها:

فرایند کیفری ، فروپاشی ، سیاست جنایی ، بحران ، ناکارآمدی