سیر تطور فتاوای غناء و موسیقی در فقه امامیه

موسیقی از جمله مسائلی است که از لفظ آن گرفته تا مفهوم و مصداق، همواره در شناخت و تفکر دینی تاریخچه ای بحث انگیز و پرهیاهو داشته است. بسیاری از فقها با توجه به منابع تاریخی، اصولی، قرآنی و روایی پیرامون این موضوع بحث کرده اند. چنین نیست که غنا همان موسیقی باشد؛ بلکه موسیقی اعم و وسیع تر از غناست . غنا وصف صوت و صداست ؛ روایاتی در باب غنا در ذیل آیه «و اجتنبوا قول الزور» یک دسته از این روایات در باب تفسیر این آیه شریفه است: «فاجتنبوا الرجس من الاوثان واجتنبوا قول الزور؛ عن ابی بصیر قال: سالت ابا عبدالله (علیه السلام) عن قول الله عزوجل: «فاجتنبوا الرجس من الاوثان واجتنبوا قول الزور؟ پرسیدم که این آیه معنایش چیست؟ قال: الغناء. اینجا «اجتنبوا» امر به اجتناب است و حکم الزامی است در این هیچ شکی نیست. دلالت، دلالت خوبی است. حضرت هم فرمودند مراد غناء است. واجتنبوا قول الزور» یعنی «واجتنبوا الغناء». در این مقاله به این نکته اشاره شد که موسیقی در سیر ادوار گذشته تا عصر حاضر حرکتی از حرمت مطلق تا سرحد وجوب و استحباب در کنار مناط حلیت و حرمت ختم میشود که توضیح آن بیان شده است. در مجموع از این روایات می توان استنباط کرد که هرچند اسلام با صدای خوش و هنر خواندن با روی باز برخورد کرده است، اما یک خط قرمز و معیار اصلی مشخص کرده که آن مواظبت و صیانت بر این امر است که خواندن، به لهو و اضلال و تحریک شهوت و امور منافی با کرامت انسانی منجر نشود. اگر آواز و خواندن به این امور منتهی شود، قطعا امری شیطانی وغیرالهی خواهد بود. کلیدواژه: غنا، موسیقی، فتاوای فقهی، فقه امامیه مقدمه موسیقی از جمله مسائلی است که از لفظ آن گرفته تا مفهوم و مصداق، همواره در شناخت و تفکر دینی تاریخچه ای بحث انگیز و پرهیاهو داشته است. بسیاری از فقها با توجه به منابع تاریخی، اصولی، قرآنی و روایی پیرامون این موضوع بحث کرده اند. بی شک، یکی از موضوعات مهم فرهنگی در عصر حاضر مسئله موسیقی است؛ مساله ای که ذهن همه، مخصوصا جوانان زیادی را به خود مشغول کرده است. موسیقی در جهان اسلام نیز با تنوع و گوناگونی روبه رو بوده است. موضوعی که در همه سطوح نقش بسزایی ایفا میکند؛ مسئله ای که دیگر یقینا از موضوعات مورد ابتلای همه جوامع و جامعه ماست؛ به راستی حقیقت چیست

کلیدواژه ها:

غنا ، موسیقی ، فتاوای فقهی ، فقه امامیه