تاثیر اندیشه، افکار و آثار شریف جرجانی در شبه قاره

میر سید شریف جرجانی، متکلم، فیلسوف، منطقی، ادیب و منتقد ایرانی قرن هشتم و نهم هجری است. جرجانی آثار فراوانی دارد و بر بسیاری از کتب متقدم و متاخر خود، شرح و حاشیه نوشته است. نفوذ اندیشه‎ها، آرا و آثار جرجانی حتی در سرزمین‎هایی که او در آن ها نبوده است، بسیار است. گستره نفوذ او چنان بود که نویسندگان ایرانی، ترک، عرب و همچنین شبه‎قاره آثارش را می‎خوانده و به نوشته‎هایش استناد می‎کردهاند. در طی چند قرن، در شبه‎قاره هند، آثار جرجانی را در نظام مدرسی می‎خوانده و بر آن ها شرح و حاشیه می‎نوشته یا تحریرهای تازه‎ای از آن ها فراهم می‎آورده‎اند. همچنین گاه به تلخیص یا ترجمه آن ها می‎پرداختهاند. نسخه‎های خطی، کتاب‎های چاپ سنگی و سربی آثار جرجانی در کتابخانه‎های این سرزمین ها فراوان است. شاگردان و نوادگان جرجانی هم در جریان گسترش آرای او در آنجا موثر بودند. در این مقاله، پس از اشاره به زندگی، احوال و آثار جرجانی، با تاکید بر منابع نوشتاری شبه‎قاره، به بررسی تاثیر آرا و آثار او در این سرزمین‎ها می‎پردازیم.

کلیدواژه ها:

جرجانی ، شبه‎قاره ، نسخ خطی و چاپ های سنگی ، نظام مدرسی ، تلخیص و شرح