نوسانات جمعیت نماتد مرکبات Tylenchulus semipenetrans در یک باغ آلوده در استان فارس، جنوب ایران

نماتد مرکبات (Tylenchulus semipenetrans) یکی از مهمترین عوامل تهدیدکننده تولید مرکبات در دنیا محسوب میشود. مدیریت موثر این بیمارگر مستلزم درک پویایی جمعیت آن است. در این پژوهش، نوسانات فصلی و اوجهای جمعیتی نماتد مرکبات در شهرستان فسا، یکی از مناطق اصلی تولید مرکبات استان فارس در جنوب ایران، طی سالهای ۱۳۹۷-۱۳۹۸ بررسی شد. به منظور پایش تراکم و پویایی جمعیت نماتد، نمونههای خاک و ریشه به صورت ماهیانه جمعآوری شدند. نتایج این مطالعه نشان داد که در باغ های شهرستان فسا دو اوج جمعیتی سالانه وجود دارد. بیشترین جمعیت نماتد در خاک در اواخر ماههای اردیبهشت و مهر-آبان مشاهده شد، درحالیکه جمعیت ریشه در اواخر اردیبهشت و آذر به اوج خود رسید. کمترین سطح جمعیت در خاک (لاروهای سن دوم و نرها) و ریشه (تخمها، لاروها و مادهها) در تیرماه مشاهده شد. بررسیها نشان داد که نوسانات جمعیت نماتد در ریشه، بهویژه مادهها، کمتر از نوسانات جمعیت در خاک است. علاوه بر این در بیشتر نمونهها، با افزایش فاصله از تنه درخت، تراکم نماتد کاهش یافت. این یافته ها نشاندهنده اهمیت شناخت پویایی جمعیت نماتد برای اجرای راهکارهای مدیریتی در دوره های اوج جمعیت است.

کلیدواژه ها:

اوج جمعیت ، درختان مرکبات ، نماتد مرکبات ، شهرستان فسا