نسبت حکمت با حکومت و ولایت از منظر معارف نبوی با تاکید بر دیدگاه ملاصدرا

بحث در باب حکومت، ولایت و حکمت از دیرباز مورد توجه پژوهشگران علوم انسانی است؛ نگارنده در مقاله سعی بر اثبات این امر دارد که از سویی اعتقاد ملاصدرا بر اصل تشکیک حکمت نظری و حکمت عملی، تقدم و تاخر صرفا لفظی ندارند و از سویی دیگر طبق قاعده محکم الالمثال، هماننده، اگر موجودی دارای حکمی باشد (ثبوتا محکم خواهد بود) بعضی حکم هر شیء مانند ذات آن بر شرط هست، لذا اگر موجودی به حکمی از احکام موجوده مانند موجود دیگر همانند اول به ذات و ماهیت آنها وابسته نیست، بلکه امر عرضی است. بر اساس تعامل میان حکمت عملی و حکمت نظری می توان قاعده تشکیک را از حکمت نظری به حکمت عملی نیز تسری داد. در بررسی نسبت حکمت عملی و ولایت می توان گفت که حکمت در شخص حاکم معصوم و غیرمعصوم دارای جریان داشته و هر گونه عدل و داد از این رهگذر است. این شخص حاکم در مقام حکمت عملی با توجه به اصل ولایت در صدد برآمده تا مشکلات مادی و معنوی مردم را حل کند. در چنین ساختاری ولایت می تواند راهگشای رفع مشکلات مادی و معنوی مردم روزگار معاصر و گشودن گره های آن باشد.

کلیدواژه ها:

حکومت ، ولایت ، حکمت ، ملاصدرا ، تشکیک ، قاعده حکم الامثال