ارزیابی اثر فرونشست زمین در دشت مشهد بر خطوط و تاسیسات انتقال گاز با استفاده از دادههای زمینی، ژئودتیک و تصاویر راداری

فرونشست زمین ناشی از بهرهبرداری گسترده از آب زیرزمینی در بخش هایی از دشت مشهد، به خصوص در شمال غرب شهر مشهد روی داده است. این پدیده به ویژه بر زیرساخت های شریانی مانند خطوط لوله انتقال گاز تاثیر گذار است. از اینرو در این پژوهش با استفاده از تصاویر راداری Envisat و Sentinel-۱A نقشه های هم نرخ فرونشست دشت مشهد برای دوره زمانی ۲۰۰۳-۲۰۱۸ تهیه شد. الگوی نشست زمین نشان می دهد که فرونشست در یک محدوده بیضی شکل در امتداد شمال غربی-جنوب رخ داده و حداکثر فرونشست موضعی در این دوره تا ۳۲ سانتیمتر در سال میرسد. براساس این بررسی، گسل های دشت مشهد در میزان فرونشست زمین مسئولیت ندارند ولی روند فرونشست در دشت را کنترل می کنند. مقایسه سری زمانی فرونشست اندازه گیری شده در ایستگاه های GPS (گلمکان، نیروگاه توس و توس) با سری زمانی فرونشست استخراج شده برای این نقاط از تصاویر راداری نشان دهنده انطباق باالی دو سری داده است. بررسی پروفیل فرونشست در طول مسیر خطوط انتقال گاز نشان می دهد که بخش مرکزی (فواصل ۱۴۰ تا ۱۸۵ کیلومتر) خطوط سرخس-نکا، خط ۳۰ اینچ نیروگاه توس و بخش انتهایی خط گاز نیروگاه شریعتی در معرض فرونشست باال تا شدید قرار دارند.

کلیدواژه ها:

فرونشست ، دشت مشهد ، خط انتقال گاز سرخس-نکا ، تصاویر راداری