کاربرد تکنیک کداس در تاثیرگذاری برخی از پارامترهای اقلیمی بر روی ابنیه های تاریخی (مطالعه موردی: کلان شهر اهواز)

زمینه و هدف: اقلیم بیانگر تاثیر متقابل عناصری چون تابش، دما و رطوبت، وزش باد و میزان بارندگی بر معماری بناها می باشد. نتیجه این تاثیرات، باعث تغییر در فرم، سازماندهی فضاها و تناسبات حاکم بر فضاهای داخلی کلی ساختمان ها و سازه ها شده است. هدف از این پژوهش ارزیابی میزان اهمیت و تاثیر چهار پارامتر اقلیمی؛ تابش، بارش، دما و رطوبت بر روی ساخت چهار بنای: ساختمان سیلو، دانشکده سه گوش، دانشسرای مقدماتی و دبیرستان شاپورسابق که در دوره پهلوی در کلانشهر اهواز احداث شده می باشد.

روش بررسی: از نظر هدف کاربردی و بر اساس روش تحقیق توصیفی- پیمایشی است. داده های تحقیق براساس پرسشنامه جمع آوری و برای ارزیابی پایایی آن، از روش کرونباخ استفاده شده است. نوع نمونه گیری از طریق روش گلوله برفی و تعداد نمونه ۳۱ نفر از کارشناسان خبره بوده است. انجام این پژوهش در سال ۱۳۹۹ و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون کلموگروف – اسمیرنوف و آزمون علامت و همچنین تکنیک کداس انجام شده است.

یافته ها: براساس آزمون علامت میزان اهمیت دو شاخص تابش و دما در ساخت بنای دانشکده سه گوش با میانگین ۳۲/۴ و ۳۸/۴ بالاتر از سایر بناها بوده که گویای تاثیرگذاری بیشتر این دو شاخص بر روی آن بنا می باشد. یافته های بدست آمده از مدل کداس نیز نشان می دهد: به ترتیب بنای دانشکده سه گوش، دبیرستان شاهپور سابق، دانشسرای مقدماتی و سیلو از نظر تاثیرگذاری پارامتر اقلیمی انتخابی پژوهش بر روی ساخت آنها در رتبه اول تا چهارم قرار گرفته اند.

بحث و نتیجه گیری: شناخت و نقش پارامترهای اقلیمی هر منطقه جغرافیایی مهم ترین عامل در ایجاد آسایش حرارتی کاربران ابنیه ها است. این نقش در طراحی تمام بناها و شکل دهی به سکونتگاه های انسانی بسیار حائز اهمیت است. از سویی تغییرات اقلیمی امروزه حاصل کنش متقابل عوامل پیچیده و کمتر شناخته شده ای است که بر روی پایداری معماری تاثیرگذار است. زیرا در معماری پایدار از لحاظ کالبدی بدون توجه به اصول و مبانی ایستایی و مقاومت ابنیه و اقلیم، هیچ بنایی نمی تواند ساخته شود. دگرگونی این عوامل، مسایل زیست محیطی بی شماری را به دنبال داشته است که همگی ناشی از بی توجهی به تغییر فضا، زمان و انرژی به عنوان منابع تاثیرگذار بوده که در نهایت سبب ناپایداری در معماری ابنیه گشته است.

کلیدواژه ها:

پارامترهای اقلیمی ، ابنیه های تاریخی ، کلان شهراهواز ، تکنیک کداس.