ارائه مدل حاکمیت داده در سازمان امور مالیاتی کشور (مطالعه ای در نظام مالیاتی هوشمند)

امروزه، سازمان امور مالیاتی با حجم انبوهی از داده های مختلف روبه رو است که نیاز است مدیریت موثری بر آن ها اعمال شود. از طرفی، در جهت هوشمندسازی نظام مالیاتی ضرورت دارد ضمن مدیریت اثربخش داده ها، نسبت به ایجاد ارزش افزوده از آن ها به عنوان یک دارایی ارزشمند اقدام گردد. حاکمیت داده ها حوزه ای است که در این راستا می تواند راهگشا باشد و موجب ایجاد قابلیت ها و بستر مناسب جهت مدیریت اثربخش داده ها شود. از این رو، هدف این تحقیق طراحی مدل حاکمیت داده در سازمان امور مالیاتی کشور (مطالعه ای در نظام مالیاتی هوشمند) است. تحقیق حاضر از نظر هدف توسعه ای- کاربردی بوده و در زمره تحقیقات آمیخته است. در مرحله کیفی تحقیق حاضر از روش مصاحبه نیمه ساختاریافته با خبرگان و تکنیک تحلیل تم استفاده گردید. مشارکت کنندگان در این مرحله 19 نفر از خبرگان دانشگاهی و مالیاتی بوده اند که با روش هدفمند انتخاب شدند. همچنین، در مرحله کمی به منظور اعتبارسنجی مدل یافته های تحلیل تم از روش تحلیل عاملی تاییدی استفاده شد. بدین منظور، از 109 مدیران، معاونان و کارشناساان ارشد فناوری اطلاعات و ارتباطات و انفورماتیک سازمان امورمالیاتی کشور در شهر تهران با پرسشنامه محقق ساخته نظرخواهی به عمل آمد. در این مرحله، روش محاسبه حجم نمونه فرمول کوکران و روش نمونه گیری تصادفی ساده بود. براساس یافته ها، برای حاکمیت داده در سازمان امور مالیاتی، 4 بعد شامل عوامل مدیریت داده، عوامل زیرساختی، عوامل سازمانی و عوامل مدیریتی و 15 مولفه شناسایی شد. همچنین، نتایج تحلیل عاملی تاییدی نشان داد که کلیه متغیرهای شناسایی شده مورد تایید بوده و در این بین عوامل مدیریت داده و عوامل مدیریتی دارای بالاترین ضریب تعیین به مقدار 724/0 و 709/0 است. نتایج تحقیق نشان داد که حاکمیت داده در سازمان امور مالیاتی، پدیده ای پیچیده و چندبعدی است که اجرای آن برای تحقق نظام مالیاتی هوشمند ضرورت دارد.

کلیدواژه ها:

داده های مالیاتی ، حاکمیت داده ، نظام هوشمند مالیاتی ، سازمان امور مالیاتی ، تحلیل تم