اسقاط جنین و اخلاق پزشکی در ایران اسلامی

سقط جنین همواره یکی از موضوعات پرچالش در اخلاق پزشکی است. سوال اصلی و اساسی این است که جنین در کدامیک از مراحل زندگی دارای شان و منزلت اخلاقی همانند سایر انسان ها می شود و باید با چه نگاهی به آن به عنوان یک انسان رویرو شد؟ بر اساس آموزه های فرهنگ اسلامی ایرانی، جنین غیراخلاقی، نادرست، غیرقانونی است و انجام آن حرمت دارد. زمانی که جنین به صورت نطفه ای در رحم قرار دارد، از زمانی می توان برای جنین «جایگاه اخلاقی» در نظر گرفت که از نظر علمای دینی، غیراخلاقی، غیرقانونی و انجام آن حرمت دارد. از زمانی که نطفه در رحم است و انجام آن حرمت دارد. از زمانی که ولوج (دمیده شدن روح) در آن کامل می شود (که از ۲ ماهگی احتمال قوی بسیار جدی ولوج روح هست)، اسقاط جنین معادل قتل نفس است و به هیچ دلیلی مجاز نخواهد بود. بر اساس رویکرد نوین چهار اصل اخلاق پزشکی (احترام به اختیار و استقلال بیمار، عدالت، سودرسانی و ضررنرساندی) در انجام اقدامات تشخیصی درمانی مهم است. جایی که مادر باردار این توان را دارد که از اختیار خود استفاده کند اما جنین و مادر به یک اندازه مهم هستند. سودرسانی و ضررنرساندی به مادر و جنین، اختیار و استقلال جنین و قدرت بیان خواسته خود و دفاع از حقوق جنین. اینجا اصل عدالت حکم می کند و کل مدافع حقوق جنین باشیم. وقتی در منابع پزشکی گفته می شود: «جنین به عنوان یک بیمار در تراحم سودرسانی و ضررنرسانی به مادر و جنین باید در نظر گرفته شود. لزوم رده بندی هر دارویی در دوران بارداری دسته بندی (A, B, C, D, or X) شیردهی در نظر است. یک مادر بارداری نشان واضح از این است که دانش پزشکی به حمایت از جنین توجه ویژه دارد. یکی از مواردی که ممکن است دارویی مصرف شود، تداخل برای حمایت از جنین است و جایی است که مادر با پدر بارداری ادامه نخواهد داشت. این در حالی است که مادر و جنین هر دو در سلامت به سر می برند و نه جنین هیچ مشکل طبی ندارند. بر اساس دانش کنونی ما در دو مرحله اول پیشگیری (یعنی ممانعت از تولید تخمک و ممانعت از لقاح) در آموزه های اسلام نداریم و در مرحله دوم، رسیده، استفاده از داروها پیشگیری از بارداری در هر یک از مراحل حرمت روشنی ندارد. چون به مرحله قبل از نطفه مجاز و حلال است. در مرحله سوم، مورد سوم (ممانعت از لایه کرسی تخم لقاح یافته) در حال حاضر، ابهام دارد. اما...¹ moral status

کلیدواژه ها:

سقط جنین ، اخلاق پزشکی ، ایران اسلامی ، اختیار بیمار ، سودرسانی ، ضررنرساندی ، عدالت ، جنین ، حقوق جنین ، دانش پزشکی