مطالعه تطبیقی خیار غبن، تدلیس و عیب در حقوق ایران و فقه امامیه

در این مقاله ما به مطالعه تطبیقی خیار غبن و تدلیس و عیب می پردازیم، چرا که امروزه ما در طول زندگی قرارداد های زیادی را منعقد می کنیم، آگاهی نسبت به این خیارات به ما کمک می کند تا در صورت داشتن عیب یا بالا بودن قیمت یک کالا نسبت به قیمت بازار و یا وجود فریب و حیله در معامله بتوانیم این خسارات را جبران کنیم؛ هدف ما از انجام این مقاله شناخت کاملی از سه خیار غبن، تدلیس و عیب است علاوه براین، آگاهی از وجوه افتراق و اشتراک این خیارات از اهداف این پژوهش می باشد. روش ما در این مقاله توصیفی-تحلیلی می باشد. منظور از خیار غبن در اصطلاح حقوقی به معنای تملیک مال به قیمت بیشتر از ارزش واقعی آن، همراه با جهل طرف مقابل به این قیمت است. در این صورت، طرف مغبون می تواند خیار فسخ داشته باشد، در واقع غبن آن است که علم به عوضین دارند اما علم به قیمت ندارند یا علم به ارزش کالا ندارند. طبق ماده ۴۳۸ قانون مدنی «تدلیس عبارت است از عملیاتی که موجب فریب طرف معامله می شود.»تدلیس هنگامی موجب خیار فسخ است که سبب اشتباه در یک وصف فرعی باشد، چرا که اگر تدلیس باعث اشتباه در وصف اساسی شود، اون عقد باطل است.اما منظور از خیار عیب این است که اگر بعد از معامله معلوم شود، مال مورد معامله معیوب بوده است؛ طرفی که آن را دریافت کرده می تواند معامله را فسخ کند، حق فسخ معامله را در این مورد خیار عیب گویند.

کلیدواژه ها:

خیار غبن ، خیار تدلیس ، خیار عیب ، حقوق ایران