پیرنگ و تحلیل آن در ویس و رامین

ویس و رامین منظومه ای است عاشقانه، که فخرالدین اسعد گرگانی در قرن پنجم هجری، آن را سروده است. این اثر از نظر تاریخی مقدم است برآثار نظامی.ادبیات غنایی، به همراه ادب حماسی و تعلیمی و عرفانی در زبان فارسی، پر برگ و بار است و در قالب های مختلف تک بیتی، مثنوی، رباعی و غزل، با تنوع بیشتر ظهور و وجود یافته است. پیرنگ یا طرح ، اصطلاحی است که منتقدان ادبی، آن را در همه آثار برجسته روایی کشف کرده، و به تحلیل آن پرداخته اند. منظور از پیرنگ، سلسله و زنجیره نقل مطالب است با ارتباط علی بین وقایع. پیرنگ همان داستان است، ولی در پیرنگ، توالی علت و معلولی حوادث نقل می شود و در داستان، توالی زمانی حوادث. درون مایه داستان ویس و رامین عشق است که در آن، بعد از کشمکش و ستیز سه طالب بر سر ویس معشوق، در نهایت، عاشق راستین و جسور ( رامین ) پیروز می گرددو به معشوق می رسد. این اثر از نوع ادبی رمانس است که در آن، عنصرجستجو و یافتن، در پیرنگ آن، ظهور برجسته ای دارد. گرگانی مباحث فرعی دیگری نیز به پیرنگ داستان افزوده است؛ از جمله توصیف مناظر و محیط های مختلف. شخصیت های این داستان نمونهکلی نیستند و شخصیت هایی کاملا زمینی و ناسوتی هستند؛ از این جهت، این اثر، صبغه عرفانی و مینوی به خود نگرفته و ساده و صریح و بهره مند است از شکوه کلاسیک یک اثر که متن و پیرنگ ساده و صریح آن، هیچ مجالی برای شرح و توضیح نمی دهد.

کلیدواژه ها:

ویس و رامین ، گرگانی ، پیرنگ ، نوع ادبی ، عشق ، روایت ، علت و معلولی