تحلیل ادغام جت استریم قطبی و رودباد جنب حاره ای و تاثیر آن بر بارش های غرب ایران؛ (مطالعه موردی ۱۲ الی ۱۵ دسامبر ۲۰۱۰)

گردش جت استریم قطبی و جنب حاره ای به صورت یک الگوی موج مانند در سراسر جهان می باشد. در طول فصل سرد سال با جهش جنوب سوی رودباد جنب حاره ای، الگوی جت استریم قطبی و امکان نفوذ آن به مناطق حاره ای، این دوجت استریم در مواردی با یکدیگر ادغام می شوند. در ماه دسامبر رودباد جنب حاره ای در حوالی عرض جغرافیایی ۵/۲۷ درجه شمالی استقرار می یابد که با توجه به استقرارجت استریم قطبی در عرض های میانه، این دو جت استریم در مواردی ادغام می گردند. برای بررسی فراوانی رخداد دو جت استریم و مطالعه اثر ادغام این دو رودباد بر الگوی های جوی تراز پایین تر و میزان بارش بر روی غرب ایران، داده های شبکه بندی شده مولفه های باد ماه دسامبر در طول دوره آماری۱۹-۲۰۱۰ از مرکز NCEPNCAR با تفکیک مکانی ۵/۲ درجه دانلود و با کد نویسی در نرم افزار گردز (Grads) نقشه های جت استریم تراز ۳۰۰ هکتوپاسکال با فاصله زمانی ۶ ساعته ترسیم شد. در طول دوره آماری این دو جت استریم طی روزهایی از طریق محور آنها با یکدیگر ادغام شده اند. بررسی بارش روزانه ایستگاه های غرب کشور با روزهای ادغام دو جت استریم، مشخص شد که این رخداد در تمام موارد منجر به بارش سنگین نشده است. در دوازدهم دسامبر سال ۲۰۱۰ همراه با نصف النهاری شدن جت استریم قطبی و نفوذ آن به مناطق حاره ای، بر روی شمال عربستان، دریای سرخ و شمال شرق آفریقا هسته ی سرعت آن با هسته رودباد جنب حاره ای ادغام گردید. ادغام این دو جت استریم، گسترش عمودی جت به ترازهای پایین تررا بهمراه داشته و در تراز میانی جو حرکت نصف النهاری زیاد کم ارتفاع مشاهده می گردد. در نتیجه کم فشار سودانی به سمت عرض های بالاتر جابجا شده و با کم فشار مدیترانه‎ای ادغام می گردد که منجر به رخداد بارش سنگین (۱۱۰ میلی متر) است.

کلیدواژه ها:

merge ، Jet stream ، polar ، subtropical ، precipitation ، ادغام ، جت استریم ، قطبی ، جنب حاره ای ، بارش