ترسیم نقشه علمی و تحلیل شبکه هم رخدادی واژگان پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری آموزش ریاضی در دانشگاه های مطرح ایران

هدف: بررسی بروندادهای علمی دانشگاه­ها، به منظور شناسایی موضوعات موردتوجه محققان و چالش­های احتمالی برای تحقیقات ­آتی آنان، ازجمله مهم­ترین مطالعات محسوب می­شود. پژوهش حاضر با هدف ترسیم نقشه­ ­علمی و تحلیل هم­رخدادی واژگان در پایان­نامه­های آموزش ­ریاضی هفت دانشگاه مطرح ایران انجام شده است.روش شناسی: این پژوهش کاربردی، با رویکرد توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر فن علم­سنجی است که با استفاده از شاخص های تحلیل شبکه اجتماعی صورت گرفته و جامعه­ آماری آن شامل ۱۱۲۳ پایان­نامه­ کارشناسی ارشد و دکتری آموزش ­ریاضی موردپذیرش داوران از سال ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۱ است. تحلیل داده­ها به وسیله نرم­افزارهای اکسل، راورماتریس، یوسی آی ­نت، نت­دراو و وس ویوور انجام شده است.یافته ها: تولیدات علمی حوزه­ آموزش ­ریاضی در مقطع تحصیلات تکمیلی رشد نسبی داشته­ و بیشینه آن در سال­های ۱۳۹۰ و ۱۳۹۶ ­­است. ازنظر شاخص مرکزیت ­درجه عملکرد ریاضی و ازنظر شاخص مرکزیت نزدیکی و بینابینی آموزش ­ریاضی و یادگیری اهمیت بیشتری در بین سایر واژگان دارند. این سه عبارت همراه با کلیدواژه­ حل مسئله پربسامدترین واژگان در بین عناوین پایان­نامه­ها هستند و چگالی آن­ها در نقشه علمی بالاترین سطح را دارد.نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد عملکرد ریاضی بیشترین دغدغه­ پژوهشگران و تاثیرگذارترین موضوع تحقیقاتی است. اغلب پایان نامه ها در موضوعات مرتبط با آموزش ریاضیات مدرسه ای به ویژه در دوره دوم متوسطه (مقطع دبیرستان) کارشده و مفاهیم آموزش ریاضی و یادگیری با ایجاد پیوند قوی­تر با سایر مقوله­ها، نقش مهم­تری در انتقال اطلاعات بین موضوعات مختلف دارند. همچنین تحلیل محتوای کتاب­های درسی، عملکرد ریاضی فراگیران در حل مسئله و ارتباط نوع آموزش با یادگیری ریاضی به دلیل بالاترین هم­رخدادی واژگان بین آن­ها، پررونق­ترین حوزه­های پژوهشی محققان را در مطالعات دانشگاهی این رشته نشان می­دهند.

کلیدواژه ها:

پایان نامه های کارشناسی ارشد ، رساله های دکتری ، آموزش ریاضی ، هم رخدادی واژگان ، نقشه علمی ، علم سنجی