بررسی سماع در عرفان با رویکرد جایگاه سماع در غزلیات حافظ

به دلیل برجسته بودن جنبه عرفانی غزلیات حافظ جهت درک بهتر جنبه های از این غزلیات به بررسی اصطالح عرفانی سماع در غزلیات حافظ پرداختیم و برای فهم دیدگاه حافظ نسبت به سماع در غزلیات خود، به بررسی درباره چیستی سماع، فلسفه و تاریخچه آن، مخالفان و موافقان سماع، نمادهای عرفانی در سماع، نحوه ورود سماع به شعر و اصطالح سماع در غزلیات حافظ پرداخته شد و از این طریق سعی شد که به هدف تحقیق که رسیدن به درک و بینش ادبی عمیقتری از این جنبه از غزلیات حافظ است گامی برداریم و اهمیت آن از این حیث است که برای پی بردن به غزلیات و کشف الیه های درونی ابیات الزم است با نماد و اصطالحات عرفانی آشنا شویم تا التذاذ و درک ادبی بهتری از مفاهیم و معنای غزلیات دست پیدا کنیم. به همین دلیل این مقاله به منظور بررسی اصطالح سماع در غزلیات حافظ به روش کتابخانه های نوشته شده و پس از بررسی و تحلیل به صورت توصیفی و با بهره گیری از فن تحلیل محتوا ارائه شده است و در نهایت به این نتیجه که حافظ با بهره گیری از اصطالح سماع به تعداد ده مرتبه در غزلیات خود با بکارگیری الگوی گزینش کلمات مرتبط با سماع این اصطالح را در غزلیات خود که از جنبه های عرفانی اشعارش به شمار می رود در غزلیات خود آورده است که با فهم جنبه های مختلف این اصطالح می توانیم به نگرش حافظ در این خصوص پی ببریم و به درک عمیقی از معنای آن دست پیدا کنیم.

کلیدواژه ها:

سماع ، عرفان ، غزلیات حافظ