ارزیابی اثر سیستم تلفیقی مدیریت کود آلی بر خصوصیات کیفی علوفه ذرت و شاخصهای فیزیکوشیمیایی خاک

هدف: به منظور ارزیابی اثر سیستم تلفیقی مدیریت کود آلی بر صفات کیفی ذرت، خصوصیات فیزیکوشیمیایی خاک و محیط در دو مرحله رشد، آزمایشی در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه زابل انجام شد.روش پژوهش: این آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا گردید. عامل اول شامل سطوح مختلف سیستم تلفیقی مدیریت کود آلی در ده سطح (عدم کوددهی، ۳۰ درصد بقایای گندم، ۶۰ درصد بقایای گندم، ۹۰ درصد بقایای گندم، ۳۰ درصد ورمی کمپوست، ۶۰ درصد ورمی کمپوست، ۱۰۰ درصد ورمی کمپوست، ۱۰ درصد ورمی کمپوست+ ۹۰ درصد بقایای گندم، ۴۰ درصد ورمی کمپوست+ ۶۰ درصد بقایای گندم و ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گندم) و عامل دوم مرحله برداشت در دو سطح (شیری و خمیری) بودند. در این مطالعه صفات در سه بخش شامل خصوصیات کیفی علوفه ذرت (درصد پروتئین، عملکرد پروتئین و هیدرات­های کربن محلول در آب)، خصوصیات اکولوژیکی محیط (درصد رطوبت حجمی، تشعشع فعال فتوسنتزی و دمای خاک) و خصوصیات فیزیکوشیمیایی خاک (هدایت الکتریکی، واکنش و تخلخل خاک) موردبررسی قرار گرفت.یافته ها: بیش ترین درصد پروتئین برگ (۵۵/۱۱ درصد) و عملکرد پروتئین (۷۶۹ کیلوگرم در هکتار) مربوط به سیستم تلفیقی ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گیاهی بود. هم چنین مرحله شیری از میزان پروتئین بیش تری نسبت به مرحله خمیری دانه برخوردار بود. بیش ترین درصد هیدرات­های کربن محلول در آب (۲۲/۱۶ درصد) در سیستم تلفیقی ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گندم در مرحله برداشت خمیری مشاهده شد. درصد رطوبت حجمی خاک در مرحله برداشت شیری (۸۴/۱۳ درصد) بیش تر از مرحله خمیری بود و مقایسه بین سیستم­های کوددهی نشان­دهنده افزایش درصد رطوبت حجمی خاک در سیستم تلفیقی ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گندم (۱۴/۱۰ درصد) بود. هم چنین استفاده از ماده آلی در سیستم کشت موجب افزایش معنی دار میزان دمای خاک (۹۸/۳۸ درجه سانتی­گراد) و کاهش معنی دار درصد تشعشع فعال فتوسنتزی (۵۳/۲۹ درصد) در مرحله برداشت شیری دانه ذرت شد. سیستم تلفیقی ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گندم موجب کاهش معنی دار اسیدیته (۹۷/۷) و هدایت الکتریکی (۱۸/۲ دسی­زیمنس بر متر) و افزایش تخلخل (۴۶ درصد) خاک شد.نتیجه گیری: با توجه به نتایج، سیستم تلفیقی ۷۰ درصد ورمی کمپوست+ ۳۰ درصد بقایای گیاهی در مقایسه با سایر سیستم­های کودی از برتری قابل توجهی برخوردار بود. هم چنین با توجه به اهمیت مرحله برداشت در قابلیت هضم و خوش­خوراکی علوفه، مناسب­ترین زمان برداشت علوفه ذرت، مرحله شیری می­باشد.

کلیدواژه ها:

بقایای گیاهی ، تشعشع فعال فتوسنتزی ، عملکرد پروتئین ، غلات ، ورمی کمپوست