بررسی و معرفی نسخه های خطی کتاب «المسترشد فی الامامه»

«المسترشد فی الامامه» کتابی است پیرامون امامت و خلافت پس از پیامبر(ص)، منسوب به ابوجعفر محمدبن جریر ابن رستم ابن یزید الطبری الآملی الامامی، که از عالمان دینی و متکلمان امامیه در اواخر قرن سوم و اوایل قرن چهارم قمری دانسته شده است. این اثر کلامی تاریخی، در صدد اثبات امامت علی(ع) است و در این میان به بیان احادیثی از رسول خدا(ص) و مطاعن خلفا و عدم شایستگی آنان برای امامت می پردازد؛ که از لحاظ تاریخی، دارای اهمیت ویژه ای است؛ زیرا برخی نقل های تاریخی از منابع مفقود در آن دیده می شود. در پژوهش حاضر، ضمن معرفی اجمالی کتاب، به فهرست و بررسی نسخ خطی این اثر پرداخته شده؛ و ضمن آن، به برخی نکات این نسخ، و نیز تجزیه و تحلیل بعضی از داده های نسخه های خطی، توجه گشته است. نتیجه بررسی ها از این قرار است: با توجه به شواهد و قرائن ده نسخه موجود از این اثر، که متعلق به قرن ۱۱ تا ۱۴ قمری هستند، می توان گفت که همه این نسخه ها، منشا واحد دارند؛ بنابراین یک نسخه یا حداکثر دو نسخه محسوب خواهند شد. همچنین، به نظر می رسد که تالیف کتابی که المسترشد خوانده می شود، بومی منطقه ایران و طبرستان نبوده است؛ و احتمالا در دوران مجلسی، نسخه کتاب از مناطق دیگر به داخل ایران منتقل شده است.

کلیدواژه ها:

نسخه های خطی ، محمد بن جریر ، ابن رستم طبری ، امامت ، اهل بیت(ع)