تحلیل پایداری سامانه بهره برداری دستی در توزیع آب سطحی در شرایط کم آبی (مطالعه موردی شبکه آبیاری نکوآباد اصفهان)

این مقاله به بررسی عملکرد سامانه بهره برداری دستی در توزیع پایدار آب کشاورزی بین آب بران واقع در مسیر کانال-های اصلی و فرعی و همچنین تحلیل مکانی متوسط شاخص پایداری در سطح شبکه آبیاری نکوآباد، تحت سناریوهای مختلف کم آبی می پردازد. برای تحقق هدف مذکور، از مدل انتگرالی-تاخیری (ID) جهت شبیه سازی هیدرولیک جریان در سامانه انتقال و توزیع بهره گرفته شد. شرایط مرزی مدل شبیه ساز بر اساس تحلیل آمار تاریخی از سامانه تامین آب سطحی در محل بند انحرافی و در قالب هفت سناریوی منتخب شامل شرایط نرمال تا شرایط کم آبی ملایم تا حاد انتخاب شد. تحلیل پایداری سامانه بهره برداری شامل دو بخش یک) تحلیل زمانی پایداری دبی تحویلی به آبگیرها و محاسبه میانگین روزانه شاخص پایداری توزیع و تحویل آب در محل ۱۶۲ آبگیر درجه دو و سه، و دو) تحلیل مکانی پراکندگی شاخص پایداری توزیع آب در سطح شبکه در قالب نقشه های پهنه بندی پایداری توزیع آب تحت هر سناریوی بهره برداری بود. نتایج از الگوی غالب و تکرار شوند افزایش میانگین شاخص پایداری توزیع آب از محل منبع به سمت پایین دست، در کانال های اصلی و در هر سیزده کانال درجه دو بود. دامنه تغییرات میانگین روزانه شاخص پایداری توزیع آب سطحی به ترتیب در سناریوی نرمال تا سناریوهای کم آبی ۱۰%>، ۱۰-۱۵%، ۱۵-۲۰%،۲۰-۳۰%، ۳۰-۴۰% و <۴۰% برابر با ۱۶-۲%، ۳۰-۸%، ۳۱-۱۰%، ۹-۳۴%، ۹-۳۸%، ۹-۴۹%، ۵۸-۲۵% و ۶۱-۲۶% بدست آمد. همچنین نقشه های پهنه بندی مکانی پایداری توزیع آب حاکی از الگوی واضحی از ناکارآمدی سامانه بهره برداری در توزیع پایدار آب سطحی تحت سناریوهای کم آبی ارایه کرده و مناطق آسیب پذیر شبکه را مشخص نمود.

کلیدواژه ها:

سامانه توزیع آب ، مدیریت کم آبی ، پهنه بندی ، ارزیابی فنی ، سامانه بهره برداری