رخساره های میکروسکوپی و محیط رسوبی نهشته های کربناتی سازند نسن در بخش شمالی البرز مرکزی

برای بررسی نهشته های سازند نسن در حوضه البرز، دو مقطع چینه شناسی در ناحیه البرز مرکزی (نوشهر و آمل) مورد مطالعه قرار گرفته است. برای مطالعه سازند نسن۲۳۰ مقطع نازک از برش منجیر و ۱۵۰ مقطع نازک از برش آمل تهیه و بر این اساس محیطها و توالیهای رسوبی آن تعیین شده است. مطالعات سنگ نگاری ما را به تشخیص رخساره های میکروسکوپی و گروههای آن هدایت کرده است. بررسی سنگهای آهکی نازک لایه، مارن، سنگ آهک شیلی و شیلهای سازند نسن منجر به شناسایی دو گروه رخساره های آواری و رخساره های کربناتی شده است. رخساره های آواری  مربوط به محیط دریایی، در حد رخساره حوضه ای (Basinal Facies) و در برخی موارد دارای خرده های اسکلتی دریای باز است که مطالعه آن خارج از حوصله این بحث می باشد.  بررسی سنگهای آهکی سازند نسن به شناسایی هفت رخساره از سه گروه محیط دریای باز، محیط سدی و محیط لاگونی تا پهنه کشندی منجر شده است. رخساره های کربناتی سازند نسن در محیط دریایی و بر روی رمپهای کربناتی نهشته شده اند و رخساره آواری در نواحی دور از رمپ (Distal Ramp) ته نشین شده است. توالی کربنات در سازند نسن از  ۳ چرخه بزرگ کم ژرفا شونده به سمت بالا تشکیل یافته اند. هر یک از این چرخه های بزرگ از چندین چرخه کوچک پسرونده در مقیاس متری (Parasequence) تشکیل شده اند. چرخه های پسرونده در مقیاس میلیون سال با فازهای کششی، فرو نشینی ناحیه ای، تغییرات سطح دریا عمدتا نوسانات سطح آب ناشی از فعالیتهای زمین ساختی بستگی داشته و در اثر بالا آمدن آهسته و افت سریع سطح دریا ایجاد می شوند، در حالی که چرخه های کوچک مقیاس (پاراسکانسها) احتمالا از فرونشینی دوره ای ناشی از تغییرات سطح آب دریا در اثر تغییرات بزرگ آب و هوایی و یا سیستمهای آب و هوای میلانکویچ منشا گرفته اند و با سقوط  آهسته و بالا آمدن سریع سطح نسبی دریا همراه می باشند (Sengor,۱۹۹۱).

کلیدواژه ها:

رخساره میکروسکوپی ، رخساره حوضه ای ، سازند نسن ، البرز