واکاوی فراگیر پیامدهای استراتژیک حسابداری سبز: (مطالعه موردی شرکت های بورس اوراق بهادار تهران)

زمینه و هدف: امروزه با رشد و پیشرفت جوامع، افزایش آلایندگی های زیست محیطی نه فقط به عنوان یک دغدغه جهانی امروز، بلکه به عنوان یک معضل آتی بسیار مورد توجه می باشد و بر مبنای آن افزایش سطح کارکردهای سبز در حوزه های مختلفی از حسابداری تا تولید و زنجیره تامین و ... را به عنوان یکی از مهمترین رویکردهای استراتژیک در این زمینه می توان مورد توجه قرار داد. هدف این پژوهش واکاوی تحلیلی تفسیری/ساختاری فراگیر پیامدهای استراتژیک حسابداری سبز شرکت های بورس اوراق بهادار تهران است.

روش بررسی: این پژوهش در بازه زمانی سال ۱۳۹۹ انجام شد و مبتنی بر روش شناسی کیفی و کمی است، ابتدا ۱۶ نفر از خبرگان دانشگاه در حوزه حسابداری و مالی در بخش فراتحلیل و دلفی مشارکت داشتند تا مولفه ها و شاخص های پژوهش را از میان ۵۹ پژوهش مشابه شناسایی شد. سپس به منظور رسیدن به کفایت نظری مولفه و شاخص های شناسایی شده، از تحلیل دلفی استفاده شد. در بخش کمی با مشارکت ۲۰ نفر از مدیران شرکت های بورس اوراق بهادار تهران و با استفاده از پرسشنامه های ماتریسی تلاش شد تا شاخص های شناسایی شده در طیفی از تاثیرگذارترین شاخص ها تا کم اثرترین شاخص ها لایه بندی شوند.

یافته ها: نتایج در بخش تحلیل کیفی از وجود ۳ مولفه اصلی در قالب ۱۵ شاخص نهایی مبتنی بر کفایت نظری حکایت دارد.

بحث و نتیجه گیری: نتایج گویای این واقعیت است که ۵ شاخص کسب سهم بیشتر بازار سهام و کنترل فشارهای ذینفعان در جهت رسیدن به خواسته ها به عنوان شاخص های مولفه پیامدهای رقابتی حسابداری سبز؛ کاهش عدم تقارن اطلاعات بازخورد جریان اطلاعات به سهامداران و کاهش هزینه های نمایندگی به عنوان شاخص های مولفه پیامدهای ارزشی حسابداری سبز، تاثیرگذارترین پیامدهای حسابداری سبز می باشد. این شاخص ها تعیین کننده پیامدهای استراتژیک حسابداری سبز در شرکت های بازار سرمایه می باشد.

کلیدواژه ها:

حسابداری سبز ، پیامدهای استراتژیک ، تحلیل تفسیری/ساختاری فراگیر (TISM).