بازشناسی آیین نمایشی سروگ حجله قاسم در بوشهر از دیدگاه کارکردگرایی مالینوفسکی

سروگ۱ «حجله قاسم»، یکی از آیینهای نمایشی  مذهبی بوشهر است که هرساله به شکل باشکوهی در یکی از روزهای دهه اول ماه محرم برگزار میشود. یکی از شاخصههای به چشم آمدنی در این آیین نمایشی مذهبی، آن است که برگزارکنندگانش زنان هستند. با توجه به اهمیتی که این آیین در میان مردمان بوشهر داشته است، شایسته مینمود که به شیوه علمی، مبتنی بر مشاهدات میدانی و منابع کتابخانهای درباره آن بررسی شود. روش پژوهش، توصیفی تحلیلی بوده و اطلاعات به دست آمده از طریق گردآوری اسناد و مشاهده مشارکتی۲، با بهرهگیری از نظریه کارکردگرایی برانیسلاو مالینوفسکی ۳ تحلیل محتوایی کیفی شده است. هدف از نگارش این پژوهش آن بوده که به این آیین دیرساله بر بنیاد نظریههای نوین انسانشناسی و با تاکید بر اصل ضرورت کارکردی نگریسته شود و بدین ترتیب عناصر تشکیل دهنده آن مورد تجزیه و تحلیل قرار بگیرد. این مقاله در پی پاسخ گویی به این پرسشها بوده که آیین نمایشی مذکور بنا بر نظریه ضرورت نیازهای عاطفی و روانی، چگونه پاسخ گوی عواطف و احساسات اجراکنندگان است. یا عناصر نمادین این آیین مذهبی نمایشی با توجه به آرا و ایدههای چهارگانه مالینوفسکی چه تاثیری بر مخاطب دارد.

کلیدواژه ها:

Bushehr ، Ritual Performance ، Soroog-e Hejla-ye Qasem ، Functionalism Theory ، Malinowski ، بوشهر ، آیین نمایشی ، حجله قاسم ، نظریه کارکردگرایی ، مالینوفسکی