نگاهی به گردشگری میراث صنعتی و فرصت ها و چالش های آن مطالعه موردی میراث صنعتی پهلوی اول

گردشگری میراث صنعتی یکی از رویکردهای نسبتا جدید در صنعت گردشگری است که توجه به آن می تواند سبب برانگیختن کنجکاوی نسبت به این آثار و حفظ و احیاء آنها گردد. از این رو، این نوشته در جست وجوی آن است که نگاهی به امکاناتی داشته باشد که میراث صنعتی دوره پهلوی اول- که عملا به همراه محدودی از آثار دوره قاجار- قدیمی ترین بخش میراث صنعتی کشور را شکل می دهند- در شهر تهران در اختیار صنعت گردشگری قرار می دهد. مواد اولیه این نوشته با ترکیبی از روش بررسی اسنادی، مطالعه کتابخانه ای و همچنین بررسی میدانی (ثبت و ضبط معماری و سایر آثار میراث صنعتی باقی مانده از این دوره) گردآوری شده است. بر اساس این مدارک، توصیفی از شرایط صنعتی شدن ایران آورده شد و سپس پراکنش و امکانات میراث صنعتی شهر تهران بیان گردید و همچنین الگوهای اصلی که برای ایجاد یک برنامه گردشگری در این شهر می تواند مفید واقع شود، توضیح داده شد. تاکنون هیچ پژوهشی در مورد تجربه گردشگری در شهر تهران با هدف معرفی میراث صنعتی صورت نگرفته است و به همین دلیل این بخش از میراث فرهنگی ایران هم مغفول مانده و هم در آستانه ازبین رفتن است. در این نوشته با معرفی ضمنی این آثار، نشان دادن پراکندگی آنها در سطح شهر تهران، بیان محورهایی که تجربه گردشگری در میراث صنعتی را منحصربفرد می کند و همچنین معرفی وجوه جذابیت هر کدام از اجزای میراث صنعتی این دوره، سعی شد تا قوه گردشگری برنامه مند در میراث صنعتی ، نه تنها برای بیان جذابیت آن بلکه برای افزایش درک مردم از تاریخ معاصر، آشکار گردد.

کلیدواژه ها:

میراث صنعتی ، تهران ، پهلوی اول ، کارخانه ، صنعتی شدن