بررسی ویژگی های اقتباس ادبی از کلیله و دمنه در داستان دو جانور. ایخنیلات نوشته آلکسی رمیزوف

کلیله ودمنه یکی از آثار ماندگار و تاثیرگذار ادبی در جهان است که به زبان های مختلف ترجمه شده و حکایت ها و تمثیل هایش بارها محل اقتباس نویسندگان مختلف جهان بوده است. در ادبیات روسی نیز از جمله در فابل های لف تالستوی و ایوان کریلوف نمونه های فراوانی را از این کتاب می توان جست. آلکسی رمیزوف، یکی از نویسندگان مطرح روسی در قرن بیستم با تکیه بر سنت اقتباس ادبی، بسیاری از مضامین و درون مایه ها و حتی جملات آثار کهن را در داستان های خویش بازتاب داده است. او با تکیه بر کتابی ملهم از ترجمه اسلاوی کلیله ودمنه، اثری با نام داستان دو جانور. ایخنیلات را نوشته که در این جستار برآنیم تا به روش تحقیق توصیفی-تحلیلی و با رویکرد بررسی تطبیقی آثار نامبرده، دریابیم چه وجوه تناظر یا تشابهی میان شخصیت ها و وقایع دو اثر وجود دارد و رویکرد نویسنده در این اقتباس ادبی چه بوده است؟ بررسی ها نشان داد که داستان رمیزوف براساس دو باب نخستین کلیله ودمنه نگاشته شده و فقط ماجرای اصلی دو شغال استفانیت (کلیله) و ایخنیلات (دمنه) مدنظر نویسنده بوده است. ماجراها با همان توالی اثر اصلی آمده اند، اما، فقط تعداد اندکی از حکایت ها و تمثیل های متن اصلی، در داستان رمیزوف نقل شده است. رمیزوف هم در مقدمه اثرش با آوردن داستان برزویه پزشک و هم در انتهای داستان با آوردن تاریخچه پیدایش اثر، اشارات و ارجاعات آشکاری به اقتباس از کلیله ودمنه داشته است. او کوشیده است تا پیوندی میان دنیای کهن و دنیای نو با تکیه بر عنصر معاصرسازی برقرار نماید.

کلیدواژه ها:

comparative literature ، classical literature ، Kalila and Dimna ، literary adaptation ، Aleksey Remizov ، ادبیات تطبیقی ، ادبیات کهن ، کلیله ودمنه ، اقتباس ادبی ، آلکسی رمیزوف