تاثیر پارامترهای هندسی الگوی انفجار بر خرج ویژه بهینه به کمک الگوریتم های خفاش و جستجوی کلاغ، مطالعه موردی: معدن سنگ آهن سادات سیریز زرند

چال زنی و انفجار، ازجمله مهم ترین مراحل استخراج در معادن روباز هستند که بهینه­سازی آنها می­تواند در کاهش حجم حفاری، میزان مصرف مواد منفجره و درنهایت هزینه­های استخراج معادن سطحی موثر باشد. در این تحقیق، بر اساس مطالعات میدانی، تعداد ۱۱ پارامتر حاصل از ۱۳۰ مجموعه انفجار عملی در معدن سنگ آهن سادات سیریز زرند برداشت شده و ثبت گردید که ۶۰ سری در ماده معدنی و ۷۰ سری آن در باطله بودند. با توجه به ضریب همبستگی پایین بین داده­های باطله، فقط محاسبات مربوط به ماده معدنی در نظر گرفته شد. خرج ویژه این معدن با شش تابع مختلف ریاضی توسط نرم افزار spss مدل­سازی گردید و از بین آنها مدل تابع چندجمله­ای با ضرایب غیر صحیح برای پیش بینی خرج ویژه انتخاب شد. بهینه­سازی خرج ویژه توسط دو الگوریتم خفاش و جستجوی کلاغ انجام گردید. با توجه به الگوهای پیشنهادی، میزان خرج ویژه بهینه با الگوریتم های خفاش و جستجوی کلاغ به ترتیب ۶۶/۰ و ۷۰۳/۰ کیلوگرم بر مترمکعب به دست آمد و معلوم شد مقدار بهینه شده با الگوریتم خفاش، نتیجه مناسب تری را پیشنهاد می­دهد. با آنالیز حساسیت، پارامترهای حساس و موثر در این معدن برای خرج ویژه مشخص شدند. این آنالیز نشان داد، همه پارامترهای هندسی ورودی به کاررفته در مدل­سازی نسبت به خرج ویژه از حساسیت قوی برخوردار هستند و از بین آنها ضریب سفتی، بیشترین و خرج کل مصرفی، کم ترین حساسیت را دارد.

کلیدواژه ها:

بهینه سازی ، خرج ویژه ، الگوریتم خفاش ، الگوریتم جستجوی کلاغ ، آنالیز حساسیت ، معدن سنگ آهن سادات سیریز زرند