استخراج الگوی بهینه رهاسازی جریان از مخزن سد مارون بر اساس الگوریتم چندهدفه بهینه سازی ازدحام ذرات

افزایش اطمینان پذیری تامین نیاز مصارف مختلف در سیستم های منابع آب همواره یکی از اهداف مورد تاکید برنامه ریزان بوده است. برای حصول به این هدف، مدل برنامه ریزی منابع آب سعی بر افزایش تعداد ماه های با درصد تامین نیاز صددرصد بدون توجه به تعداد ماه های خشک دارد. این امر منجر به بروز دوره های خشک با درصد تامین نیاز نزدیک به صفر در برخی از سال ها می شود. هدف از این تحقیق استخراج منحنی فرمان بهینه سد است تا بتوان بر اساس آن در فصول پرآب بخشی از نیازهای پایین دست را رهاسازی کرد و بقیه آن در مخزن ذخیره شود تا در فصول کم آب مصرف شود تا شدت کمبود در ماه های کم آب کاسته شود. برای این منظور از ترکیب الگوریتم بهینه سازی چندهدفه ازدحام ذرات (MOPSO) و مدل شبیه ساز WEAP برای بهره برداری بهینه از سد مارون در یک دوره ۳۰ ساله تاریخی (مهر ۱۳۷۱ تا شهریور ۱۴۰۱) استفاده شد. در صورت بهره برداری از سیستم بر اساس الگوی موجود (سناریوی مبنا) در بسیاری از سال های خشک در اکثر مصارف، درصد تامین نیاز در چندین ماه متوالی نزدیک به صفر است. با اجرای مدل بهینه سازی درصد تامین نیاز در ماه های بحرانی به مقدار ۳۰ تا ۶۰ درصد رسید. همچنین درصد تامین نیاز زیست محیطی در ماه های کم آب حدود ۷ تا ۱۵ درصد بیشتر شد. نتایج نشان داد استفاده از روش ارایه شده در این تحقیق علاوه بر تامین قابل قبول نیازهای زیست محیطی، منجر به کاهش شدت کمبود در تامین مصارف شرب و کشاورزی و کاهش تعداد ماه های بحرانی با درصد تامین بسیارکم خواهد شد.

کلیدواژه ها:

الگوی رهاسازی جریان ، بهینه سازی ، جره ، مارون ، MOPSO ، WEAP