ارایه چارچوبی برای ویژگی های مناسب طرح اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه در ایران

یکی از ابزارهای مهم سیاستی برای ارتقا و تامین مالی نوآوری در بنگاه های اقتصادی، اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه است. با تصویب قانون جهش تولید دانش بنیان، سیاست اجرای اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه به مرحله اجرایی سازی در کشور نزدیک شده است. ازاین رو لازم است بررسی مناسبی به منظور طراحی ویژگی های مناسب برنامه اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه در ایران صورت گیرد. ویژگی های برنامه اعتبار مالیاتی در کشورهای مختلف براساس سیاست های علم و فناوری و با در نظر گرفتن مقتضیات بومی کشورهای مختلف تعیین می شود. در این مقاله، ویژگی های مهم برنامه اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه کشورهای مختلف از ادبیات نظری استخراج شده و براساس آن سوالات پرسش نامه تعیین شده است. برای جمع آوری داده های متنی، با بازیگران کلیدی این برنامه (نهادهای متولی، بدنه ارزیابی و شرکت های متقاضی) مصاحبه های نیمه ساختاریافته انجام شده است. نتایج حاصل از تحلیل محتوای متون کیفی در قالب ۱۰ مقوله اصلی و ۳۳ مقوله محوری مرتبط با آن ها دسته بندی شدند. در نهایت با ساماندهی مقولات محوری و تکمیل مصاحبه ها، چارچوبی برای ویژگی های مناسب طرح اعتبار مالیاتی تحقیق و توسعه در ایران ارائه شد. در چارچوب یادشده در زمینه مراحل، کارکردها و نهادهای درگیر در فرایند اعطای اعتبار مالیاتی پیشنهادهایی ارائه شده است. از جمله موارد پیشنهادشده در چارچوب یادشده می توان به استفاده از شیوه معیار حجمی در هزینه کرد، قابلیت انتقال به سال های آتی، ارتقای نظام حسابداری شرکتی ثبت هزینه کرد، لزوم استفاده از آزمون های افقی هزینه ها، توجه به سطوح آمادگی فناوری و ویژگی های صنایع مختلف، در نظر گرفتن هزینه های همکاری فناورانه، اولویت هزینه های جاری نسبت به هزینه های سرمایه ای و انجام ارزیابی دومرحله ای با رویکرد تفکیک نهادی اشاره کرد. همچنین با توجه به نوپا بودن برنامه اعتبار مالیاتی در کشور، ضرورت دارد که برنامه منسجم و هدفمندی برای ترویج این برنامه و جلب اعتماد شرکت های مختلف برای استفاده از این ظرفیت قانونی فراهم شده طراحی و اجرا شود.

کلیدواژه ها:

سیاست فناوری فناوری و نوآوری ، هزینه های تحقیق و توسعه ، معافیت مالیاتی ، اعتبار مالیاتی ، ویژگی های طرح اعتبار مالیاتی