توصیف پتانسیل ژئومیراث و اکوتوریسم مناظر رودخانهای-یخچالی توده الوند همدان (ایران)

عناصر منظر بدون استفاده یا فایده ظاهری، معمولا در ژئوتوریسم پنجرهای می یابند تا بتوانند از شرایط نامعلوم خارج شوند. مجموعه توده الوند همدان، واقع در جنوب شرق از شمال غربی ایران، یک واحد ژئومورفیک با منشا نفوذی-یخبندان-آبی است. هدف این مقاله ارزیابی پتانسیل محیط طبیعی اطراف توده الوند همدان برای تبدیل شدن به یک منطقه ژئوتوریسمی است. هدف مقاله ارائه ارزش ذاتی مولفههای متعدد موجود در توده کوهستانی الوند همدان، با اتخاذ رویکردی سیستمی و به کارگیری تکنیکهای تفسیر ژئومورفولوژیکی و ادبیاتی است. برای این منظور، بعد از تعریف عناصر زمینشناسی، ژئومورفولوژی، فرهنگی، قوم نگاری و بیولوژیکی، پتانسیل آنها با توجه به علایق اصلی، ارزش برتر، نمونه منحصر­ به فرد در سطح ملی، استفادههای بالقوه، وضعیت حفاظت و درجه آسیب پذیری، با استفاده از مقیاس وزنی لیکرت، مورد ارزیابی قرار میگیرد. نتایج ارزیابی ۲۲ سایت مورد علاقه گردشگران (۱۰ مورد علایق زمین شناسان-ژئومورفولوژیکها و ۱۲ مورد گردشگری عمومی) دال بر این است که ۹۱/۴۰ درصد از سایت ها، پتانسیل ژئوتوریسمی بسیار زیاد دارند که با ۸۲/۳۱ درصد دیگر از سایت ها با پتانسیل ژئوتوریسمی زیاد تکمیل می شوند. ۴۵/۴۵ % از سایتها نشان دهنده سطحی از علاقه زمینشناسی-ژئومورفولوژیکی که به همراه دادههای اضافی (۱۸/۱۸ % از سایتهای کوهستانی با ارزش اسطورهای ) مجموعا ۶۳/۶۳ % علایق اصلی گردشگران را به خود اختصاص دادهاند. شرایط خاص دره سرکان و وجود ترمینالهای مورنی بسیار بارز، زمینه شکلگیری یک ژئوپارک اختصاصی زمینشناسی- پالئواقلیمشناسی را فراهم مینماید. دو دره سیمینه و گنجنامه با حضور ژئوسایتهای عمومی و مفرح، میتوانند شاهد بازدیدکنندگان علوم خاص و سایر گردشگران قرار گیرند. ۷۷ درصد از سایت های مورد علاقه در امتداد ۱۰۰ کیلومتر جادههای موجود قابل دسترس هستند. برای بازدید سایتهای کوهستانی باید ۳۰ کیلومتر کوهنوردی کرد.

کلیدواژه ها:

همدان ، ژئوتوریست ، کوه ، الوند ، گردشگری