تاثیر بیوچار و اسید هیومیک بر کاهش تنش قلیائیت در گیاه ریحان (Ocimum basilicum L.)

برای کاهش اثرات قلیائیت بر گیاهان می توان از بعضی از مواد اصلاح کننده آلی استفاده کرد. در این پژوهش، تاثیر کاربرد بیوچار در خاک و هم زمان محلول پاشی برگی با اسید هیومیک بر کاهش تنش قلیائیت در گیاه ریحان (Ocimum basilicum L.) بررسی گردید. آزمایش به صورت فاکتوریل، در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار در سال ۱۴۰۱ در گلخانه دانشگاه رازی انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل قلیائیت در سه سطح (۰، ۵۰ و ۱۰۰ میلی مولار از نمک بی کربنات سدیم با آب آبیاری)، بیوچار در سه سطح (۰، ۵/۱ و ۳ درصد وزنی به صورت مخلوط با خاک) و اسید هیومیک در سه سطح (۰، ۱۵۰ و ۳۰۰ میلی گرم در لیتر به صورت محلول پاشی برگی) بودند. نتایج نشان داد که اثرات متقابل قلیائیت، بیوچار و اسید هیومیک بر بیشتر ویژگی های رشدی و نیز مقادیر پرولین، قندهای محلول و رنگیزه های گیاهی معنی دار شد (P≤۰.۰۱). حداکثر جرم خشک شاخساره و ریشه (به ترتیب ۸۸/۰ و ۳۹/۰ گرم بر گلدان)، ارتفاع گیاه ( ۵/۲۳ سانتی متر)، طول ریشه (۵/۱۹سانتی متر) و محتوای نسبی آب برگ (۴/۸۶ درصد) به ترتیب در تیمار حاوی ۳ درصد بیوچار، ۳۰۰ میلی گرم در لیتر اسید هیومیک و بدون قلیائیت به دست آمد. همچنین، بیشترین مقدار پرولین (۱۳/۳ میکرومول بر گرم) و قندهای محلول (۰۸/۶ میلی گرم بر گرم) در شرایط تنش شدید قلیائیت و بدون کاربرد بیوچار و اسید هیومیک حاصل شد. به طورکلی، کاربرد هم زمان بیوچار یک روش ساده، مناسب و ارزان در راستای کاهش اثر تنش قلیائیت در گیاه دارویی ریحان است.

کلیدواژه ها:

اصلاح کننده آلی ، پرولین ، تنش غیرزیستی ، گیاهان دارویی