تاثیر اصل مغلوبیت در اوضاع حاکم بر دعوی در حقوق ایران و فرانسه

هر نظام حقوقی دارای اصول مختص به خود بوده و در حقوق ایران اگرچه به صورت پراکنده به اصول حقوقی اشاره شده است، اما تحلیل آنها نشان می دهد که موضوعات مورد بحث نتوانسته است معنای این اصطلاح حقوقی و تمایز آن از مفاهیم مشابه را به درستی نشان دهد. لذا مطالعه حاضر با هدف بررسی تاثیر اصل مغلوبیت در اوضاع حاکم بر دعوی در حقوق ایران و فرانسه انجام شده است. مطالعه به روش کتابخانه ای انجام شده و پس از ارائه قوانین هر دو کشور در زمینه مغلوبیت به مقایسه آنها پرداخته شده است. نتایج بررسی و ارزیابی های نشان می دهد که حق شکایت از رای ناشی از قاعده مغلوبیت است. کسی که مغلوب شده حق شکایت از رای دارد. اسقاط این حق ممکن است توسط دو طرف یا یک طرف دعوا انجام شود. در ماده ۳۳۳ قانون آیین دادرسی مدنی و رای وحدت رویه ۸۱۹ به این موضوع پرداخته شده است. هم در ماده ۳۳۳ و هم در عمل استثناهایی وجود دارد. اسقاط یک طرفه حق شکایت از رای موجب پدید آمدن اختلاف در رویه قضایی شده بود. بند الف ماده ۳۳۵ ق.آ.د.م از حق تجدیدنظرخواهی طرفین دعوی نامبرده است، درحالیکه تجدیدنظرخواهی محکوم له رای بدوی، به جهت فقدان نفع، انطباقی با اصول آیین دادرسی تعیین می کند کدامیک از طرف های دعوای » اصل مغلوبیت « مدنی ندارد. در حقوق فرانسه بدوی، در چه مواردی از حق تجدیدنظرخواهی برخوردارند. مغلوبیت تجدیدنظرخواه، با توسل به اماراتی احراز میگردد. این امارات عبارتند از محکومیت در منطوق رای و محکومیت به پرداخت هزینه دادرسی؛ اما این امارات، نقض ناپذیر نیست. به همین خاطر لازم است تا نحوه اعمال اصل مغلوبیت در فروض مختلف موردبررسی قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

اصل مغلوبیت ، تجدیدنظرخواهی ، دعوی حقوقی ، ایران ، فرانسه.