تصویر فرهنگ و تمدن ایرانی در سفرنامه ابودلف

تصویرشناسی یکی از شاخه های ادبیات تطبیقی است و اصطلاح تصویرشناسی بسیار عام و فراگیر است. در واقع واژه تصویرشناسی واژه ای نو است که حتی در برخی از فرهنگ های لغت هنوز ثبت نشده است تصویرشناسی به رویکردی نسبتا جدید در ادبیات تطبیقی اطلاق می شود که به مطالعه تصویر «دیگری» برون فرهنگی در ادبیات ملی یا بررسی تصویر یک «من» در ادبیات دیگری می پردازد. زادگاه تصویرشناسی کشور فرانسه است سپس از آنجا به سایر نقاط دنیا راه یافت. در حوزه مطالعات تاریخی و تطبیقی، سفرنامه ها به دلیل محتوای اجتماعی و فرهنگی خود از اهمیت بسیاری برخوردار هستند (سفرنامه ها به عنوان یک سند با ارزش تاریخی و اجتماعی از جمله منابع مهم و ارزشمند در تصویرشناسی به شمار می آیند و از روزگاران گذشته به عنوان یکی از انواع مهم ادبی جایگاه ویژه ای در ادبیات هر عصر داشته اند و بازتاب دهنده زندگی، فرهنگ، طبیعت، جاذبه های ملل مختلف از دیدگاه نویسنده می باشند. جاذبه های ایران شامل؛ جاذبه های طبیعی، جاذبه های انسان ساخت و جاذبه های فرهنگی و تاریخی می باشد. یکی از سفرنامه هایی که به توصیف جاذبه های مناطقی از ایران در قرن چهارم هجری می پردازد، سفرنامه ابودلف است. در این سفرنامه، مناطق و آثار ایران توسط ابودلف به تصویر کشیده شده است. روش تحقیق پژوهش حاضر توصیفی - تاریخی بوده و با تکیه بر اسناد تاریخی به بازنمایی جاذبه های ایران در سفرنامه یاد شده پرداخته می شود. نتایج تحقیق حاکی از آن است که تصویر چشمه ها، معادن، گل ها، میوه ها و کوه-ها به عنوان جاذبه های طبیعی ایران در سفرنامه ابودلف از بازخورد بیشتری برخوردار بوده و جاذبه های فرهنگی و تاریخی و جاذبه های انسان ساخت در مراحل بعدی قرار دارند و خوانندگان ایرانی و عربی با مطالعه سفرنامه یاد شده که حاصل مشاهدات ابودلف بوده است و آشنایی با جاذبه های ایران، به دیدن آن ها بیش از پیش ترغیب می شوند.

کلیدواژه ها:

فرهنگ و تمدن ، جاذبه های ایران ، سفرنامه ابودلف ، چشمه ها