نقد مقوله یاس در اشعار اخوان ثالث با رویکرد قرآن و احادیث ائمه اطهار

در این پژوهش که به شیوه کتابخانه ای و با روش توصیفی – تحلیلی نوشته شده است، در صدد است که ضمن اشاره به واژه یاس و ناامیدی و این که ریشه آن در تفکرات غربی (نیهیلیسم) می باشد؛ به این پرسش پاسخ دهد که آیا ناامیدی در اشعار اخوان ثالث ناشی از تفکرات نیهیلیستی می باشد یا خیر؟ یاس و ناامیدی در ادبیات معاصر بعد از ۱۳۲۰ ش آغاز می شود و با کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ ش به اوج می رسد. در همین زمان جامعه، به دلایل سیاسی و اجتماعی تاثیر زیادی بر شعر شاعران این دوره نهاد. نوعی ناامیدی که پس از کودتای ۲۸ مرداد بر اشعار شاعران این دوره با توجه به برهه زمانی که داشت در اشعار اخوان ثالث نیز بی تاثیر نبوده است و موجبات غلبه یاس و ناامیدی و تاثیرات آن در اشعارش، باعث شد که او به بیان احساسات خود در این زمینه بپردازد. این پژوهش بر آن است به معرفی کلمه یاس از منظر علم ریشه شناسی بپردازد و مفاهیم گوناگون این کلمه را از دیدگاه اسلامی، ادبی و فلسفی بیان کند. سپس به نقد اشعار یاس آلود مهدی اخوان پرداخته و از آن جا که ریشه تفکر پوچ گرایی از مکاتب غربی نشات گرفته است با بررسی دیدگاه دو فیلسوف پوچ گرای غرب، اسپینوزا و نیچه، دیدگاه این فلاسفه را بیان کرده و تاثیر این دیدگاه را در اشعار اخوان بیابد. راه کار اساسی مقاله به دین مقدس اسلام اشاره گردیده که با احادیث و روایات ائمه اطهار و آیات قرآنی راه سعادت و خوشبختی انسان را در پیرامون قرآن و حدیث جستجو می کند. بی تردید مطالب مطرح شده در قرآن و حدیث می تواند اصلی ترین معیار در این نقادی برای ما باشد.

کلیدواژه ها:

قرآن ، احادیث ، یاس و ناامیدی ، پوچ گرا ، اخوان ثالث.