بررسی رهایی بخشی از رنج مذموم در نهج البلاغه

منشا درد و رنج های انسان و شیوه مواجهه و راه درمان آن از موضوعات اساسی بشر در هر دوره ای بوده است. برآورده نشدن انتظارات انسان در روابط چهارگانه او با خود، غیر، هستی و خدا به سبب عامل (عوامل) فردی، اجتماعی، سیاسی، طبیعی و ماورای طبیعی تولید رنج می کند. در نهج البلاغه بزرگترین دردها، کفر، نفاق، غی (بیراهه روی) و ضلال (گمراهی) معرفی شده و از رنج حقیقی انسان دردمند سخن رفته است که ناشی از جدا افتادگی او از خالق و کوشش برای لقای اوست. در نهج البلاغه برای کاهش، تحمل و تبدیل رنج ها چهار مقول? دینی مطرح است. به عبارت دیگر، بر مبنای ایمان و براساس سه اصل تقوا (پرواداری) ، زهد (پارسایی)، و احسان؛ مدلی اخلاق گرایانه با ساختار شش وجهی ۱ بینش ها، ۲ ارزش ها، ۳ گرایش ها، ۴ روش ها، ۵ کنش ها، ۶ گویش ها استنباط می شود. چهار مقوله فوق پیوندی جدانشدنی دارند. ایمان در رابطه انسان با خالق، رنج حقیقی انسان را تسکین می دهد و بر روابط دیگر پرتوافکن است، و تقوا در رابطه انسان با خود، زهد در رابطه انسان با هستی و احسان در رابطه انسان با دیگر انسان ها، رنج های حاصل از این روابط را می کاهد. در این مقاله به روش تحلیل متن، دیدگاه امام علی (علیه السلام) درباره بررسی رهایی بخشی از رنج مذ موم در نهج البلاغه تبیین شده، است.جهان مجموعهای از تضادها و تزاحم هاست و انسان لاجرم با خوشایندها و ناخوشایندها روبرو میشود. آسایش و سختی و لذت و رنج بخشی از احساسات متضادی است که آدمی در طول زندگی خود آنها را تجربه میکند و از آنجا که موجودی عافیتطلب است، تمام تلاش خود را میکند تا حداکثر بهره را از جهان پیرامون خود ببرد و به آن رضایت و خوشبختی که در پی کسب آن است، دست پیدا کند. اما مهمترین ویژگی حیات انسان رنج است و اصل زندگی دنیا آمیخته با آن میباشد؛ البته در کنار سختیها آسانی هم هست.

کلیدواژه ها:

رهایی بخشی ، رنج ، نهج البلاغه