تحلیل جلوه های زیبایی شناختی تکرار هندسی در سوره آل عمران

تکرار هندسی یکی از دانش های نوظهوری است که برای تبیین ارزش تکرار از اهمیت زیادی برخوردار است. این شکل از تکرار به جهت هندسه خاصی که دارد، در انسجام آوایی و معنایی کلام نقش چشمگیری داشته و با ابعاد هنری و زیبایی شناختی اثر پیوند برقرار می­کند. در قرآن کریم پدیده تکرار هندسی به عنوان یکی از اسلوب­های بیانی در افاده مفاهیم و مضامین مورد نظر نقش اساسی دارد. در میان سور قرآن کریم، تکرارهای کلامی در بافت سوره آل­عمران از یک معماری و نظم خاصی تبعیت می­کند که موجب پیدایی گونه­های مختلفی از تکرار هندسی می­شود. پژوهش حاضر بر آن است تا با روش توصیفی تحلیلی، کارکرد زیبایی شناختی تکرار هندسی و نقش برجسته این نوع تکرار در سوره آل عمران را بررسی کند. در این راستا آیات سوره آل­عمران از نظر تکرار هندسی مورد بررسی و پژوهش قرار گرفته و با ارائه شواهدی معلوم گشت که انسجام ساختاری و معنایی سوره آل عمران تا حد زیادی مرهون تکرارهای هندسی است و در میان انواع تکرار هندسی، تکرار استهلالی، ختامی، هرمی، دایره­ای و تراکمی در این سوره حضور گسترده­ای دارند پرواضح است که این بسامد چشمگیر در این سوره بیانگر هماهنگی نظم و ایقاع به­کار رفته در ساختار و بافت کلام جهت ادای پیام سوره است. در این سوره متناسب با هدف و غرض آن، از تکرار هندسی جهت تاکید و تثبیت پیام­ها و برجسته­سازی مفاهیم در ذهن مخاطب، گسترش معنا و ... بهره گرفته شده است.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، آل عمران ، زیبایی شناسی ، تکرار ، تکرار هندسی