زمان رستگاری در آخرالزمانی های «سنگی بر گوری» و «شازده احتجاب»

«رستگاری» همواره دغدغه آشکار و پنهان آثار ادبی بوده است که گاه به پایان خوش مراد شده و گاه در هیئت حیات پس از مرگ. پیگیری این مفاهیم در دو اثر«سنگی بر گوری»، «شازده احتجاب» نشان دهنده تفکیک دو مفهوم «پایان زمان» به مثابه آخرالزمان گرایی منفعل و «زمان پایان» به منزله آخرالزمان گرایی فعال است. دو رمان در میدانی سرشار از تنش میان این دو زمان شکل گرفته اند. در شازده احتجاب زمان دایره ای و تجدیدپذیر امید را در دل شخصیت اصلی می پرورد؛ حال آنکه نهایتا جبر زمان تقویمی است که در هیئت مرگ رویاهای او را بر باد می دهد. در سنگی بر گوری راوی اقتدار زمان خطی را می پذیرد، اما در پی مقابله با آن به میانجی نوعی زمان دایره ای یا زمان کیفی نیست؛ بلکه رهایی و سعادت را در ایجاد رخنه در زمان خطی باز می جوید؛ این رخنه در تمنای فرزندآوری تجلی می یابد.

کلیدواژه ها:

" ، زمان تقویمی" ، آخرالزمان گرایی" ، اعتراف" ، سنگی برگوری" ، ، " ، شازده احتجاب"