سابقه و هدف: بیماری دیابت شایع ترین اختلال متابولیکی شناخته شده می باشد که با هیپرگلیسمی مزمن و اختلال در متابولیسم کربوهیدرات، چربی و پروتئین همراه است. از عوارض دهانی-دندانی دیابت می توان به هایپر پلازی لثه، پریودنتیت، پوسیدگی دندان، و خشکی دهان اشاره کرد. اگر چه دیابت می تواند بر سلامت دهان و دندان بسیار موثر باشد، اما مطالعات محدودی افزایش پوسیدگی دهان و دندان در کودکان مبتلا به
دیابت نوع یک نسبت به کودکان سالم را مورد بررسی قرار داده اند. این مطالعه با هدف مقایسه سلامت دهانی و کیفیت زندگی وابسته به آن در کودکان دو تا پنج ساله مبتلا به
دیابت نوع یک با کودکان سالم در شهرستان ساری در سال ۱۴۰۱، انجام پذیرفت.
مواد و روش ها: در این مطالعه مورد- شاهدی، ۳۳ کودک دو تا پنج ساله دارای دیابت نوع ۱ (گروه مورد) و ۳۳ کودک سالم همسان سازی شده از نظر سن و جنس (گروه شاهد) مراجعه کننده به بیمارستان بوعلی در شهر ساری، با استفاده از روش نمونه گیری سرشماری وارد مطالعه شدند. پس از کسب رضایت آگاهانه از والدین، شاخص تاثیر سلامت دهان در دوران کودکی (ECOHIS) در اختیار آن ها قرار گرفت. این پرسشنامه در دو حیطه تاثیر فرزند (CIS) و تاثیر خانواده (FIS) طبقه بندی شده بود. به طور کلی، مجموع نمرات خام این شاخص از ۰-۵۲ متغیر است که در بخش CIS از ۰-۲۶ و در بخش FIS از ۰-۱۶ می باشد. هر چه عدد نهایی شاخص
ECOHIS بیش تر باشد، نشان دهنده مشکلات بهداشت دهانی بیش تر و کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان (OHRQoL) نامناسب تر است. کودکان از نظر
شاخص dmft زیر نور کافی معاینه شدند و نتایج با هم مقایسه شدند. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری SPSS ۲۲ تحلیل گردید.
یافته ها: در این مطالعه ۵۴/۵ درصد (۳۶ نفر) از شرکت کنندگان پسر بودند که این میزان ۵۷/۶درصد (۱۹ نفر) از گروه مورد و ۵۱/۵ درصد (۱۷ نفر) از گروه شاهد را تشکیل می داد. دختران نیز۴۵/۵ درصد (۳۰ نفر) از حجم نمونه را تشکیل دادند که از این بین ۴/۴۲ درصد (۱۴ نفر) عضو گروه مورد و ۵/۴۵ درصد (۱۶ نفر) در گروه شاهد بودند. یافته های این مطالعه نشان داد که میانگین نمرات FIS، ECOHIS، و dmft در گروه مورد به طور معنی داری بیش تر از گروه شاهد بود (۰/۰۵>P)، اما تفاوت معنی داری در نمره CIS مشاهده نشد. میانگین نمرات CIS و
ECOHIS در گروه شاهد بین دختران و پسران از نظر آماری معنی دار بود (۰/۰۵>P)، اما تفاوت معنی داری در این متغیرها در گروه مورد یافت نشد (۰/۰۵
ECOHIS در کودکان دیابتی نوع ۱، نامناسب تر از بیماران سالم در همان بازه سنی است. هم چنین با بالاتر رفتن سن کودک با دیابت نوع ۱، کیفیت زندگی وابسته به سلامت دهان وی کم تر می شود. نتایج مطالعه حاضر هم چنین نشان می دهد که کودکان مبتلا به دیابت نوع ۱ در معرض خطر پوسیدگی دندان قرار دارند (dmft بیش تر) که این میزان با افزایش سن افزایش می یابد ولی ارتباطی با جنس ندارد.