تعیین مزیت نسبی صادرات جهانی محصولات و فرآورده های دریایی ایران؛ مطالعه ساختار بازار و تحلیل جایگاه ایران در کشورهای هدف

توجه به صادرات محصولات غیرنفتی، نقش بسیار مهمی در افزایش رشد اقتصادی کشور دارد. در این بین، صادرات محصولات و فرآورده های دریایی به عنوان یک منبع عظیم درآمدی، موجب افزایش اشتغال و بهبود تراز تجاری کشور می گردد. لازمه این هدف، تمرکز بر تولید محصولات باکیفیت و متنوع و نیز شناخت دقیق بازارهای هدف صادراتی و مقایسه جایگاه خود با رقبای اصلی بازار می باشد. در این راستا، مطالعه حاضر به تعیین مزیت نسبی صادراتی در اصلی ترین کشورهای واردکننده محصولات دریایی ایران طی ده سال اخیر در بازه زمانی ۲۰۱۲-۲۰۲۲ می پردازد. برای این منظور، از شاخص های مزیت نسبی آشکار شده و مزیت نسبی آشکار شده متقارن استفاده شد. همچنین تحلیلی بر ساختار بازار محصولات دریایی در کشورهای هدف با استفاده از شاخص های نسبت تمرکز و هرفیندال- هیرشمن صورت گرفت. نتایج نشان داد، در طی سال های ۲۰۱۸-۲۰۲۲، ایران در صادرات محصولات و فرآورده های دریایی به کشورهای عراق، کویت، عمان، امارات، قطر، سریلانکا و مالزی از مزیت صادراتی برخوردار بوده است. به این ترتیب به بررسی ساختار بازار در این کشورها در دوره زمانی ۲۰۱۸-۲۰۲۲ پرداخته شد. بر اساس نتایج به دست آمده، ساختار بازار در کشور عراق در پنج سال اخیر از نوع بنگاه مسلط به رهبری ایران، در کشورهای کویت و مالزی، بین انحصار چندجانبه باز و بسته، در کشورهای عمان و سریلانکا، انحصار چندجانبه بسته و در کشورهای امارات و قطر، از نوع انحصار چندجانبه باز، بوده است.

کلیدواژه ها:

مزیت نسبی ، ساختار بازار ، صادرات محصولات و فرآورده های دریایی