جایگاه «سوژه شدن فرد مسلمان» در اندیشه سیاسی آیت الله خامنه ای

با دوران مدرن سوبژکتیویته در مرکز تاملات فلسفی قرار گرفت و براین­اساس، تامل فلسفی معطوف به کشف قواعد درست اندیشیدن و ساخت دستگاه­های شناختی شد. در قرن بیستم تحولی مهم در مفهوم سوژگی رخ داد که می­توان آن را گذار از «سوبژکتیویته» به «سوژه­شدن»  نامید. در این گذار، حقیقت­های مبتنی بر اعماق معرفتی (سوژه­ی حقوقی/گفتمانی) جای خود را به حقیقت­گویی­هایی می­دهند که محصول مراقبت سوژه­ها از خود و به تبع آن، اعمال قدرت آن­هاست. به­عبارتی، سوژه­های حقوقی/گفتمانی جای خود را به سوژه­های اتیکال یا اخلاقی می­دهند؛ سوژه­هایی که به تعبیر فوکو به­مثابه­ی روشنفکرانی خاص، دغدغه خود را داشته و مدام در ساخت حقیقت به­گونه­ای جمعی مشارکت می­کنند. در این مقاله با محوریت این پرسش که آیا رد پای چنین سوژه­شدن فرد مسلمان را می­توان در اندیشه سیاسی آیت­الله خامنه­ای یافت؟ در پی آزمون این فرضیه هستیم که آتش­به­اختیار، رویکرد جهادی و انقلابی و روحیه مقاومت­گرایانه، نمودهایی از مفاهیمی هستند که پای سوژه­شدن فرد مسلمان را در اندیشه سیاسی آیت­الله خامنه­ای باز می­کنند. یافته­های تحقیق حاکی از آن است که آتش­به­اختیار، رویکرد مقاومت­گرایانه، جهادی و انقلابی محصول نسبتی است که میان آزادی و عدالت در اندیشه سیاسی آیت­الله خامنه­ای برقرار می­شود؛ در این نسبت است که فرد مسلمان به مثابه سوژه ظهور و بروز می­یابد. بدین­معنا که با نیرویی که سوژه­ها از نسبت درون ماندگار آزادی و عدالت اسلامی می­گیرند هم می بایست به­مثابه­ی روشنفکرانی خاص از خود مراقبت کنند و هم با اعمال قدرت ضمن پیشبرد هم­زمان آزادی و عدالت اسلامی، در ساخت حقیقت به­گونه­ای جمعی مشارکت نمایند.