مطالعه رابطه همبستگی شاخص های کتاب سنجی و دگرسنجی مجلات ایرانی نمایه شده در پایگاه اطلاعات علمی JCR

هدف: هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی رابطه همبستگی شاخص های کتاب سنجی و دگرسنجی مجلات ایرانی JCR است؛ این کار از طریق بررسی میزان حضور مجلات ایرانی JCR  سال ۲۰۲۲ به تفکیک رسانه های اجتماعی انجام گرفته است.روش شناسی: پژوهش حاضر با رویکرد علم سنجی و با استفاده از روش دگرسنجی انجام شد. جامعه پژوهش را کلیه مجلات ایرانی JCR سال ۲۰۲۲ تشکیل می دهند. تعداد اولیه مجلات بازیابی شده، ۱۵۶ عنوان مجلات ایرانی JCR  بود که تعداد ۹۴ مجله حداقل یک بار در رسانه های اجتماعی به اشتراک گذاشته شده و دارای نمره دگرسنجه هستند. به منظور جمع آوری داده ها از ابزار Bookmarklet که به صورت رایگان از سایت Altmetric.com قابل دریافت و نصب بر روی مرورگر می باشد استفاده گردید. همچنین داده ها با استفاده از آزمون همبستگی پیرسون در نرم افزار SPSS نسخه ۲۳ مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفت.یافته ها: در میان رسانه ها اجتماعی مختلف، توییتر (با ۷۰ درصد میزان توجه) مهم ترین رسانه اجتماعی شناخته شده برای به اشتراک گذاری پژوهش های علمی در محیط وب اجتماعی در بین مجلات ایرانی JCR  سال ۲۰۲۲ است درحالی که پینترست و لینکدین (به دلیل عدم حضور) ناشناخته و بدون کاربرد می باشد. بین مجلات ایرانی JCR  در سال ۲۰۲۲ و میزان حضور آن ها در محیط وب اجتماعی رابطه ای وجود ندارد. به طوری که برخی از مجلات پراستناد در رسانه های اجتماعی به اشتراک گذاشته نشده اند.نتیجه گیری: نتایج نشان می­دهد مجلات ایرانی در برخی از شاخص­های دگرسنجی در وضعیت مناسبی قرار گرفته اند؛ ولی در کل، مجلات ایرانی نیازمند بهره گیری بیشتر در شاخص های جایگزین دگرسنجه­ها در محیط ها و بستر علمی هستند. همچنین، رابطه مثبت و معناداری بین میزان استنادات دریافتی مجله و برخی از شاخص اشاره های شبکه های اجتماعی مجازی مشاهده شد؛ که البته با توجه به وضعیت متوسط مجلات در شاخص های دگرسنجه، می توان گفت که ارتباط تعداد استنادهای مجلات و شاخص اشاره ها در شبکه های اجتماعی نیازمند توجه و تقویت بیشتر است.اصالت و ارزش: مطالعه هم زمان شاخص های کتاب سنجی و دگرسنجی امکان رصد بروندادهای علمی در محیط های سنتی و شبکه های اجتماعی علمی مجازی را فراهم می نماید.

کلیدواژه ها:

دگرسنجی ، رسانه های اجتماعی ، مجلات ایرانی JCR ، علم سنجی ، وب آو ساینس