اثر محلول پاشی هیومیک اسید و همزیستی با گونه های قارچ مایکوریزا بر خصوصیات مرفولوژیک و فیتوشیمیایی آویشن باغی (Thymus vulgaris L.)

هدف: هدف از اجرای این آزمایش، بررسی اثر محلول­پاشی هیومیک اسید و کاربرد قارچ مایکوریزا بر خصوصیات کمی و کیفی گیاه دارویی آویشن باغی (Thymus vulgaris L.) بود.روش پژوهش: آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار، طی سال­های زراعی و ۱۴۰۰-۱۳۹۹ و ۱۴۰۱-۱۴۰۰ در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان اجرا شد. عوامل آزمایش شامل سه گونه قارچ مایکوریزا (شاهد، Glomus mosseae، G.etunicatum و G. intraradices) و سطوح کود هیومیک اسید (شاهد، ۱۵۰ و ۳۰۰ میلی­گرم در لیتر) بود.یافته ها: نتایج نشان داد اثر متقابل کاربرد هیومیک اسید و مایکوریزا بر درصد و عملکرد اسانس، عملکرد و وزن خشک برگ معنی دار بود. بیش ترین عملکرد اسانس از تیمار ۱۵۰ میلی­گرم هیومیک اسید و کاربرد مایکوریزا G.mosseae به دست آمد که نسبت به تیمار شاهد ۱۵۴ درصد افزایش را نشان داد. هم چنین بیش ترین پاراسیمن و گاما­تریپینن که از مهم ترین ترکیبات اسانس در آویشن، از تیمار ۳۰۰ میلی­گرم هیومیک اسید به دست آمد که نسبت به شاهد به ترتیب ۲۳ و ۱۱ درصد افزایش نشان دادند. بیش ترین میزان پاراسیمن و گاما­تریپینن از تیمار کاربرد  مایکوریزا G. mosseae به دست آمد که نسبت به شاهد به ترتیب ۲۱ و ۲۶ درصد افزایش را نشان دادند.نتیجه گیری: با توجه به نتایج به دست آمده می­توان گفت که با مهیاکردن شرایط رشد مناسب برای گیاه دارویی آویشن با استفاده از هیومیک اسید و قارچ­های مایکوریزا، می­توان بر عملکرد آن ها اثرگذاری کرده و از کاربرد کود­های شیمیایی کاست.

کلیدواژه ها:

اسانس ، پاراسیمن ، عملکرد ، گاماتریپینن