بررسی وضعیت اقلیم نظامی کرانه های خلیج فارس و دریای عمان با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی

با توجه به موقعیت جغرافیایی و سیاسی خلیج فارس و دریای عمان و حضور مداوم تهدیدات خارجی، تمهیدات لازم در حفظ و حراست از سواحل جنوبی کشور و تمامیت ارضی کشور یک ضرورت است. یکی از اقداماتی که می تواند مانع بروز آسیب به سواحل جنوبی کشور شود ارزیابی وضعیت اقلیم نظامی است. از این رو در پژوهش حاضر به بررسی وضعیت اقلیم نظامی کرانه های خلیج فارس و دریای عمان از نظر زمانی و مکانی با استفاده از شاخص اقلیم نظامی (MCI) در محیط ArcGIS۱۰.۸.۲ پرداخته شد. بدین منظور از متغیرهای مختلف جوی ۱۰ ایستگاه همدیدی در منطقه مورد مطالعه در طول دوره آماری ۳۰ ساله (۲۰۲۱ -۱۹۹۲) استفاده شد. نتایج حاصل از توزیع زمانی ماهانه نشان داد که ماه های مهر، فروردین و اسفند با بیش ترین مطلوبیت و متوسط تغییرات MCI بین ۴ تا ۴۰ مناسب ترین ماه ها و ماه های خرداد تا شهریور نامناسب ترین ماه ها برای انجام فعالیت های نظامی در این منطقه است. از نظر توزیع زمانی فصلی نیز فصل تابستان و سپس اوایل فصل زمستان نامناسب ترین زمان جهت انجام فعالیت های نظامی است و بیش ترین ارزش های توصیفی نامطلوب را در سطح منطقه مورد مطالعه نشان دادند. بر اساس نتایج از نظر توزیع زمانی مناسب ترین فصل ها به منظور انجام فعالیت های نظامی اواخر زمستان و اوایل بهار و پاییز می باشد. توزیع مکانی تغییرات شاخص MCI نیز نشان داد که بیش ترین نامطلوبیت ها در بیشتر ایام سال مربوط به نواحی جنوب شرقی و کرانه های دریای عمان است. از نظر ایستگاهی نیز بالاترین ضرایب MCI یا بیش ترین میزان ناخوشایندی مربوط به ایستگاه های جاسک، چابهار و بندرعباس است.

کلیدواژه ها:

اقلیم نظامی ، توزیع زمانی و مکانی ، خلیج فارس ، دریای عمان