توسعه پایدار شهری در ایران و چالش های پیش رو

رشد روزافزون جمعیت در نقاط شهری ، این جوامع را تبدیل به اصلی ترین محل زندگی انسان معاصر نموده است ؛ به طوری که مطابق با پیش بینی های صورت گرفته تا سال ۲۰۵۰ بیش از ۷۰ درصد جمعیت جهان در مناطق شهری سکونت می یابند. سرعت قابل توجه جمعیت شهرنشین به ویژه در مناطق کمتر توسعه یافته این نقاط را با فشار فزایندهای از نیازها و مطالبات مواجه ساخته است که پاسخگویی به آنها از جمله اصلی ترین دغدغه های مدیریت شهری به شمار می رود. زندگی شهری در کشورمان نیز از یک سو، توقعات فزاینده ای را در میان شهرنشینان ایجاد کرده است و از سوی دیگر با بروز مسائل و آسیب های مختلف ، زیست شهری را با چالش مواجه ساخنه است . به منظور پاسخگویی به مسائل و مشکلات شهری ، ابتدا در کشورهای غربی ایده توسعه پایدار شهری مطرح گردید و به تدریج این موضوع به عنوان محوری مهم در مطالعات و مدیریت شهری کشورهای کمتر توسعه یافته مورد توجه واقع شد. توسعه پایدار شهری با رویکردی انسان محور و آینده گرایانه به دنبال توسعه شهری و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان با در نظر گرفتن زندگی و نیازهای نسل های آتی می باشد. به طور کلی ، این شکل از توسعه به سه ب عد اقتصادی ، اجتماعی و زیست محیطی و کالبدی تقسیم می شود که چالش های پیش روی آن نیز معطوف به ابعاد مذکور می باشد. در این مطالعه کاربردی و توسعه ای با رویکرد توصیفی و تحلیلی مهم ترین چالش های پیش روی توسعه پایدار شهری در ایران در سه بعد به شرح ذیل قابل تفکیک هستند: ۱ -بعد اقتصادی : سیطره رویکرد منفعت جویانه اقتصادی محور، چالش اشتغال و افزایش قابل توجه هزینه های خدمات و زندگی شهری ؛ ۲-بعد اجتماعی : نابرابری و ضعف عدالت اجتماعی ، چالش بیگانگی ، معنا و هویت شهرنشینان و کمبود امنیت روانی و اجتماعی ؛ ۳- بعد زیست محیطی و کالبدی : فرسایش و آلودگی منابع طبیعی ، سیطره فضاهای مدرن شهری و تضعیف و بعضا نابودی اشکال بومی محلی .

کلیدواژه ها:

توسعه پایدار ، توسعه پایدار شهری ، چالش های شهری ، شهر.