بررسی ارتباط بینامتنی میان رمان و سینما در آثار جمشید خانیان (نمونه موردی رمان های «امپراتور کوتوله سرزمین لی لی پوت» و «ادسون آرانتش دوناسیمنتو و خرگوش هیمالیایی اش» با فیلم های «سرنوشت شگفت انگیز املی پولن» و «حرامزاده های لعنتی»)

بینامتنیت به عنوان یکی از شیوه های مطرح در نقد آثار هنری، در سالیان اخیر به شکل جدی مورد توجه منتقدان واقع شده است. برای این رویکرد انتقادی که بر موضوع بررسی تاثیرات آگاهانه و ناآگاهانه متون بر یکدیگر متمرکز است، روش ها و چهارچوب های مختلفی تعیین شده است. دراین میان ژرار ژنت با دقت و ریزبینی خاصی به تشریح گونه های ارتباط بینامتنی پرداخته است. او که از تعبیر ترامتنیت برای این موضوع استفاده می کند، انواعی همچون «سرمتنیت»، «پیرامتنیت»، «فرامتنیت»، «بینامتنیت» و «بیش متنیت» برای آن برشمرده است. جمشید خانیان یکی از نویسنده های سرشناس ادبیات کودک و نوجوان محسوب می شود که در انتخاب موضوع و شیوه های روایت آثار خود، دقت و وسواس ویژه ای دارد. ازهمین رو کمتر اثری از این نویسنده انتشار یافته که نگاه و توجه مخاطبان و منتقدان را به خود جلب نکرده باشد. او که در پژوهش هایش نگاه ویژه ای به ارتباط سینما و ادبیات دارد، در انتخاب موضوع، مضمون و شخصیت های برخی رمان هایش تحت تاثیر آثار برگزیده سینمای ایران و جهان بوده است. پژوهش حاضر که به روش توصیفی-تحلیلی انجام شده است، در پی بررسی ارتباط بینامتنی میان دو رمان «امپراتور کوتوله سرزمین لی لی پوت» و «ادسون آرانتس دوناسیمنتو و خرگوش هیمالیایی اش» با دو اثر معروف سینمای جهان با نام های «سرنوشت شگفت انگیز املی پولن» و «حرامزاده های لعنتی» است. نتایج نشان می دهد که میان رمان های خانیان و فیلم های یادشده از نگاه گزینش شخصیت های اصلی و فرعی و کنش های آنان، شیوه های روایت گری، عناصر و اشیاء ارتباط وجود دارد. ارتباطی که ذیل دو گونه «بیش متنیت» و «سرمتنیت» قابل ارزیابی است.

کلیدواژه ها:

مطالعات بینارشته ای ، بینامتنیت ، رمان نوجوان ، سینما ، جمشید خانیان