تاثیر درمان شناختی- رفتاری بر استرس ناباروری و دلزدگی زناشویی در زنان نابارور

سابقه و هدف: امروزه ناباروری یک نگرانی عمده برای سلامت عمومی و یکی از مهم ترین بحران های دوران زندگی به شمار می رود که به مشکلات روانشناختی از جمله استرس ناباروری و دلزدگی زناشویی منجر می‎شود. بنابراین هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر درمان شناختی- رفتاری بر استرس ناباروری و دلزدگی زناشویی در زنان نابارور بود. مواد و روش ها: در این مطالعه کارآزمایی بالینی، از بین زنان نابارور مراجعه کننده به کلینیک تخصصی زنان و زایمان در شهرستان ساری در سال ۱۴۰۱ از ۴۳ نفر به صورت غیر تصادفی و در دسترس نمونه‎گیری شد. سپس به طور تصادفی در دو گروه مداخله شناختی-رفتاری (۱۵ نفر) و گروه شاهد (۱۵ نفر) بدون اجرای مداخله جای گرفتند. مداخله شناختی-رفتاری طبق پروتکل (بایلینگ) طی ۱۲ جلسه ۴۵ دقیقه ای هفتگی اجرا شد. نمونه‎ها در سه مرحله پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری ۴۵ روزه، به وسیله پرسشنامه های استرس ناباروری نیوتن و همکاران (۱۹۹۹) و دلزدگی زناشویی پاینز (۲۰۰۵) ارزیابی شدند. داده‎ها با استفاده از آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر در نرم‎افزار SPSS۲۴ آنالیز شد. یافته ها: درگروه مداخله، میانگین نمرات به ترتیب در سه مرحله پیش آزمون، پس آزمون و پیگیری برای استرس ناباروری (۱۹/۴۷۱ ± ۲۰۰/۸۶۶)، (۱۲/۷۱۹ ± ۱۴۶/۰۶۶) و (۱۶/۰۸۶ ± ۱۵۳/۰۶۶) و برای دلزدگی زناشویی (۱۲/۰۵۲ ± ۹۷/۵۳۳)، (۵/۵۷۰  ± ۶۷/۰۶۵) و (۸/۲۷۶ ± ۷۴/۶۶۶) بود، که کاهش معنی داری در دو مرحله پس آزمون و پیگیری نسبت به مرحله پیشآزمون داشت (۰/۰۵>P)، اما تفاوت معنی داری در گروه شاهد دیده نشد (۰/۰۵زنان نابارور موجب کاهش استرس ناباروری (۰/۰۰۰ P= ۲۴/۷۰۰ ، F=) و دلزدگی زناشویی (۰/۰۰۱ P= ۱۴۶/۱۴۶ ، F=) شد. استنتاج: نتایج حاکی از اثربخشی درمان شناختی-رفتاری در کاهش استرس ناباروری و دلزدگی زناشویی در زنان نابارور بود، بنابراین می توان از این درمان در کنار سایر روش های درمانی پزشکی در درمانگاه های مختص ناباروری در جهت کاهش نیازها و مشکلات روانشناختی زنان نابارور بهره برد.

کلیدواژه ها:

cognitive-behavioral therapy ، infertility stress ، marital burnout ، infertile women ، درمان شناختی-رفتاری ، استرس ناباروری ، دلزدگی زناشویی ، زنان نابارور