بررسی نسبت تراژدی و امر شر در دو نمایشنامه ادیپ شهریار و مکبث

پیوند میان تراژدی و امر شر به گونه­ای است که می­توان پیدایش تراژدی را منوط به وقوع امر شر دانست. بر همین بنیاد، امر شر در مقاله حاضر یکی از سازه­های اصلی شکل­گیری تراژدی فرض شده­است، به این معنا که بین امر شر، بویژه شرور اخلاقی و تراژدی نوعی پیوند و رابطه­ دوسویه، انداموار و دیالکتیکی برقرار است و بدون وجود نیروی شر، اساسا تراژدی پدید نمی­آید. در پژوهش حاضر، دو نمایشنامه  ادیپوس شهریار و مکبث از دو دوره متفاوت تاریخ ادبیات نمایشی یعنی قرن پنجم پیش از میلاد در یونان باستان و عصر رنسانس یا الیزابتن در انگلستان انتخاب شده­اند تا نسبت امر شر را با این تراژدی­ها بررسی نماییم. پرسش اصلی این مقاله ماهیت و چگونگی سازوکار امر شر در هر یک از آثار فوق و نحوه سامان گرفتن تراژدی از نیروی شر است. روش پژوهش تحلیلی و توصیفی است و با بررسی نوع شر در هر تراژدی و تحلیل آن در برساختن درام این نتیجه حاصل گشت که در یونان باستان امر شر، مفهومی متکی به جهان اساطیری، خدایان و مرتبط با مفهوم تقدیر و سرنوشت بوده است. حال آن که در عصر الیزابتن، انگاره­های دینی مسیحیت، شر را متوجه انسان و ماهیت ذاتی او کرده است.

کلیدواژه ها:

امر شر ، تراژدی ، ادیپوس شهریار ، مکبث