ارزیابی مورفولوژیکی اثر همسایگی پرتو Bystander effect) در دانه رست های گندم تحت تابش امواج رادیویی ساطح شده از دستگاه شبیه ساز تلفن همراه Simulator

اثر همسایگی پرتوی یا اثار پرتوی غیر هدفی پدیده ای است که در سلول های که تحت تابش پرتو قرار ندارند ولی بنحویی در ارتباط با سلول های تابش یافته هستند (سلول های همسایه)، آثار پرتوی ظاهری می شود. مشخص شده است که آثار پرتویی مشاهده شده در سلول های همسایه براساس میزان دور تابشی، می تواند موجب مرگ سلولی، تغییر بیان برخی از ژن ها، در چرخه سلول، افزایش بازده کشت، افزایش مقاومت و یا حساسیت پرتوی شودبرای بررسی این پدیده از دستگاه شبیه ساز امواج تلفن همراه GSM در محدوده فرکانس MHz ۹۰۰ وتوان W ۱ به عنوان منبع تابشی استفاده گردید و پس از پرتودهی به دانه های خیس خورده گندم طی دوره زمانی معین و نگهداری آنها در انکوباتور به مدت ۸ روز، ۴ گروه مختلف در این پژوهش در نظر گرفته شد: گروه شاهد، گروه RF: دانه های تحت تابش، گروه OS : دانه های بعد از تابش در محیط کشت جدید قرار گرفتند و گروه NS: دانه های تابش ندیده در محیط کشت دانه های تابش دیده قرار داده شدند. سپس برخی پارامترهای مورفولوژیکی اندازه گیری و با گروه کنترل مقایسه گردید. با توجه به نتایج اماری و بررسی مقایسه ای، گروه OS از لحاظ سرعت جوانه زنی، طول گیاه، وزن و میزان کلروفیل دارای مقادیر بیشتری نسبت به گروه کنترل بود. از طرف دیگر گروه NS تنها از نظر طول ریشه، دارای مقدار کمتر (اختلاف معنی دار) و در موارد دیگر اختلاف معنی داری با گروه کنترل نداشت. با وجودی که دانه های هر دو گروه OS,RF تحت تابش قرار داشتند، اما روند بهبود در برخی مقادیر شاخص های مورفولوژیکی، در گروه OS نسبت به گروه RF قابل توجه بود.

کلیدواژه ها:

دانه رست های گیاه گندم ، امواج رادیویی ، دستگاه شبیه ساز Simulator ، اثر همسایگی پرتو ، ویژگی های مروفولوژیکی گیاه