مطالعه هیستوپاتولوژیک تاثیرات محافظتی اسانس گیاه علف لیمو (Cymbopogon citratus) بر آسیب کلیوی ناشی از ۵- فلوراراسیل در مدل موش سوری

امروزه سرطان یکی از معضلات مهم بهداشت و درمان می باشد. شیمی درمانی مهمترین روش درمانی سرطان می باشد که سبب سرکوب رشد تومور می شود. ۵- فلوئورواوراسیل (۵-FU) یک داروی شیمی درمانی رایج می باشد که عوارض جانبی فراوانی از آن گزارش شده است. علف لیمو (Lemon Grass) با نام علمی Cymbopogon citratus دارای اثرات ضد التهابی و آنتی اکسیدانتی می باشد. برای ارزیابی اثرات این اسانس بر مسمومیت کلیوی ناشی از ۵-FU، ۴۸ سر موش سوری به ۶ گروه (۱) شاهد، (۲) ۵-FU با دز ۲۰۰ mg/kg ، (۳) ۵-FU+اسانس علف لیمو با دز پایین ۱۲۵ mg/kg (۴) ۵-FU +اسانس علف لیمو با دز متوسط ۲۵۰ mg/kg (۵) ۵-FU +اسانس علف لیمو با دز بالا ۵۰۰ mg/kg (۶) اسانس علف لیمو با دز بالا ۵۰۰ mg/kg تقسیم شدند. ۵-FU به صورت تک دوز داخل صفاقی و اسانس به صورت خوراکی (گاواژ) به مدت ۶ روز تجویز شدند. در پایان دوره، نمونه برداری از بافت کلیه انجام گرفت و از نظر هیستوپاتولوژیک بررسی شد. نتایج حاصل از بررسی میکروسکوپیک مقاطع کلیه در موش های دریافت کننده ۵-FU نشان داد که این دارو منجربه آسیب های قابل ملاحظه شامل نفوذ سلول های التهابی به طور گسترده در بافت کلیه به همراه دژنراسیون هیدروپیک در توبول های کلیوی و نکروز گلومرولی و اتساع فضای ادراری می شود. درمان با اسانس گیاه علف لیمو در دوز بالا (HDLG) منجر به کاهش قابل توجه ضایعات ناشی از ۵-FU شد در حالی که در دوز های کم و متوسط این اسانس تغییر قابل توجهی مشاهده نشد. خود اسانس با دوز بالا نیز آسیبی در بافت کلیه ایجاد نکرد. لذا از مشاهدات این مطالعه می توان نتیجه گرفت که مصرف همزمان اسانس گیاه علف لیمو با دوز ۵۰۰ mg/kg با داروی شیمی درمانی ۵-FU می تواند سبب کاهش عوارض مسمومیت کلیوی این دارو شود

کلیدواژه ها:

فلوئورواوراسیل ، علف لیمو ، مسمومیت کلیوی ، هیستوپاتولوژی