ادب و سلوک عرفانی
محل انتشار: مجله عرفانیات در ادب فارسی، دوره: 2، شماره: 6
سال انتشار: 1390
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 100
فایل این مقاله در 30 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_ERFAN-2-6_008
تاریخ نمایه سازی: 26 مرداد 1402
چکیده مقاله:
منظور از ادب در عرفان و تصوف، حفظ حدود و حریم بندگی و عدم تجاوز از آن می باشد. انسانی که قصد دارد راه معنوی رسیدن به خدا را بپیماید، براساس توصیه و تاکید بزرگان تصوف و عرفان، آداب و رسومی را باید رعایت کند که از لوازم ضرور این راه است.
صوفیان با توجه به آیه ی شریفه ی « الحافظون لحدود الله» و حدیث نبوی «ادبنی ربی فاحسن تادیبی» ریشه ی آداب سلوک را قرآن و سیره ی پیامبر اکرم (ص) می دانند. بنابراین، ضمن تعریف و تقسیم بندی، به رعایت آن هم تاکید داشته و خود نیز به آن عمل می نمودند. در تذکره ها و متون عرفانی گفتارها و رفتارهایی را می توان مشاهده کرد که نشان دهنده ی عمق توجه مشایخ به رعایت ادب در مسیر سلوک است. عمده ی مطلب به جای مانده در مورد ادب صوفیانه شامل تعریف ها و تقسیم بندی های مختلف آن می باشد. هجویری در کشف المحجوب، خواجه عبدالله انصاری در منازل السائرین و صدمیدان و ابن عربی در فتوحات مکیه از جمله ی عارفانی هستند که در ارائه ی تقسیم بندی برای آداب سلوک پیشگام بوده اند. اما در این میان ابن عربی در ارائه ی نظر خویش به جوانب و نکات ظریف بیشتری توجه نموده است و ادب را به دو دسته ی متمایز حال و مقام تقسیم کرده و سپس ادب مقام را به چهار دسته ی ادب شریعت، ادب خدمت، ادب حق و ادب حقیقت تقسیم نموده و همچنین برای ادب حال نیز تقسیماتی مانند ادب شریعت، ادب در مکان، ادب در زمان، ادب وضعی، ادب احوال، ادب اعداد، ادب خدمت، ادب حق و ادب حقیقت ذکر کرده است.
در این مقاله، ابتدا معانی متفاوت ادب بررسی شده و سپس به شرح ادب عارفانه یا صوفیانه پرداخته می شود.
کلیدواژه ها:
correct attitude ، mystical progress ، correct attitude of mystical progress ، mysticism ، ادب ، سلوک ، آداب سلوک ، تصوف
نویسندگان