«السلام علیک ایها النبا العظیم و الخطب الجسیم و الذکر الحکیم و الصراط المستقیم»
فایل این مقاله در 16 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
تاریخ نمایه سازی: 25 اسفند 1401
چکیده مقاله:
رسول خدا (ص) در تفسیر آیه ی شریفه ی «وکیف تکفرون وانتم تتلی علیکم آیات الله وفیکم رسوله ومن یعتصم بالله فقد هدی الی صراط مستقیم» (آل عمران: ۱۰۱) می فرماید: ای علی (ع)! همانا تو وارث علم من هستی و اختلافات را بعد از من برای امت من بیان می کنی، هرکسی از تو متابعت کند و راه تو را در پیش گیرد به صراط مستقیم هدایت می شود حال آنکه ما ریسمان محکم خداوند هستیم که هرکس به آن تمسک جوید به صراط مستقیم هدایت یافته است. امام صادق (ع) در تفسیر آیات شریفه ی «یا ایها الناس قد جاءکم برهان من ربکم وانزلنا الیکم نورا مبینا فاما الذین آمنوا بالله واعتصموا به فسیدخلهم فی رحمه منه وفضل ویهدیهم الیه صراطا مستقیما» (نساء: ۱۷۵- ۱۷۴) می فرماید: منظور از برهان رسول خدا (ص) و منظور از نور و صراط مستقیم علی (ع) می باشد. رسول خدا (ص) در تفسیر آیات شریفه ی «یا اهل الکتاب قد جاءکم رسولنا یبین لکم کثیرا مما کنتم تخفون من الکتاب ویعفو عن کثیر قد جاءکم من الله نور وکتاب مبین یهدی به الله من اتبع رضوانه سبل السلام ویخرجهم من الظلمات الی النور باذنه ویهدیهم الی صراط مستقیم» (مائده: ۱۶- ۱۵) می فرماید: منظور از «قد جاءکم من الله نور وکتاب مبین» یعنی بالنور امیرالمومنین والائمه (ع). امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «وان هذا صراطی مستقیما فاتبعوه ولا تتبعوا السبل فتفرق بکم عن سبیله ذلکم وصاکم به لعلکم تتقون» (انعام: ۱۵۳) می فرماید: منظور از «وان هذا صراطی مستقیما فاتبعوه» علی ابن ابی طالب (ع) و ائمه (ع) از فرزندان فاطمه زهرا (س) هستند که «صراط الله» می باشند. امام سجاد (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «والله یدعو الی دار السلام ویهدی من یشاء الی صراط مستقیم» (یونس: ۲۵) می فرماید: منظور از «والله یدعو الی دار السلام» یعنی خداوند به سوی بهشت می خواند و مقصود از «یهدی من یشاء الی صراط مستقیم» ولایت علی ابن ابی طالب (ع) است. امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیات شریفه ی «ضرب الله مثلا عبدا مملوکا لا یقدر علی شیء ومن رزقناه منا رزقا حسنا فهو ینفق منه سرا وجهرا هل یستوون الحمد لله بل اکثرهم لا یعلمون وضرب الله مثلا رجلین احدهما ابکم لا یقدر علی شیء وهو کل علی مولاه اینما یوجهه لا یات بخیر هل یستوی هو ومن یامر بالعدل وهو علی صراط مستقیم» (نحل: ۷۶ - ۷۵) می فرماید: منظور از «من یامر بالعدل وهو علی صراط مستقیم» علی ابن ابی طالب (ع) است که به عدل امر می کند و بر صراط مستقیم است. امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «وکذلک اوحینا الیک روحا من امرنا ما کنت تدری ما الکتاب ولا الایمان ولکن جعلناه نورا نهدی به من نشاء من عبادنا وانک لتهدی الی صراط مستقیم» (شوری: ۵۲) می فرماید: منظور از «و انک لتهدی الی صراط مستقیم» یعنی تو به ولایت علی (ع) امر و دعوت می کنی و علی (ع) همان صراط مستقیم است. امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «صراط الله الذی له ما فی السماوات وما فی الارض الا الی الله تصیر الامور» (شوری: ۵۳) می فرماید: در عبارت «صراط الله الذی له ما فی السماوات وما فی الارض» منظور از «صراط الله»، علی (ع) است که خداوند متعال او را خزانه دار آنچه در آسمان ها و زمین است قرار داده و او را امین خویش نموده است «الا الی الله تصیر الامور». امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «فاستمسک بالذی اوحی الیک انک علی صراط مستقیم» (زخرف: ۴۳) می فرماید: یعنی تو بر ولایت علی (ع) هستی و علی (ع) همان صراط مستقیم است. امام موسی کاظم (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «افمن یمشی مکبا علی وجهه اهدی امن یمشی سویا علی صراط مستقیم» (ملک: ۲۲) می فرماید: منظور از صراط مستقیم امیرالمومنین (ع) است. امام صادق (ع) در تفسیر آیات شریفه ی «ان هو الا ذکر للعالمین لمن شاء منکم ان یستقیم وما تشاءون الا ان یشاء الله رب العالمین» (تکویر: ۲۹ - ۲۸ - ۲۷) می فرماید: «لمن شاء منکم ان یستقیم» در پیروی و اطاعت از علی (ع) و امامان (ع) بعد از وی محقق می گردد. پیرامون تفسیر آیه ی شریفه ی «حتی اذا راوا ما یوعدون فسیعلمون من اضعف ناصرا واقل عددا» (جن: ۲۴) آمده است: این وعده ی دیدار قائم (عج) و امیرالمومنین (ع) در رجعت می باشد حال آنکه در آیات شریفه ی «عالم الغیب فلا یظهر علی غیبه احدا الا من ارتضی من رسول فانه یسلک من بین یدیه ومن خلفه رصدا» (جن: ۲۷ - ۲۶) خدا به پیامبر (ص) اخبار وقایع قبل و پس از او که مربوط به قائم (عج) و رجعت و قیامت است را خبر می دهد. امام صادق (ع) می فرماید: در زیارت نامه های مولایمان امیرالمومنین (ع) چنین آمده است: « السلام علیک ایها النبا العظیم والخطب الجسیم والذکر الحکیم والصراط المستقیم » حال آنکه مفهوم « النبا العظیم » در آیات شریفه ی «قل هو نبا عظیم انتم عنه معرضون» (ص: ۶۸ - ۶۷) و « عم یتساءلون عن النبا العظیم » (نبا: ۲ - ۱) مورد ملاحظه قرار گرفته است. امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی «قل ما اسالکم علیه من اجر وما انا من المتکلفین» (ص: ۸۶) می فرماید: منظور از آن امیرالمومنین (ع) است. ایشان همچنین در تفسیر آیه ی شریفه ی «ولتعلمن نباه بعد حین» (ص: ۸۸) می فرماید: مقصود از آن خروج حضرت قائم (عج) است. امام محمد باقر (ع) در تفسیر آیه ی شریفه ی « ولقد آتیناک سبعا من المثانی والقرآن العظیم » (حجر: ۸۷) می فرماید: منظور از « والقرآن العظیم » قائم آل محمد (عج) می باشد. قال امیر المومنین علیه السلام: «انا خاتم الوصیین و انا الصراط المستقیم و انا النبا العظیم الذی هم فیه مختلفون و انا الذی حملت نوحا فی السفینه بامر ربی و انا الذی اخرجت یونس من بطن الحوت باذن ربی انا الذی جاوزت بموسی بن عمران البحر بامر ربی و انا الذی اخرجت ابراهیم من النار باذن ربی و انا الذی اجریت انهارها و فجرت عیونها و غرست اشجارها باذن ربی و انا عذاب یوم الظله و انا المنادی من مکان قریب قد سمعه الثقلان الجن و الانس و فهمه قوم انی لاسمع کل قوم الجبارین و المنافقین بلغاتهم و انا الخضر عالم موسی و انا معلم سلیمان بن داود و انا ذو القرنین و انا قدره الله عز و جل...».
کلیدواژه ها:
نویسندگان
دانش آموخته ی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی عمران - مهندسی راه و ترابری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوب