مقایسه فرم و نقش مایه برخی از شمعدان های فلزی ایلخانی با شمعدان های فلزی ممالیک

هنر فلز کاری دوره مغول، از مهم ترین دوره های فلزکاری تاریخ هنر ایران می باشد چرا که سمبل کاملی از تلاش یک ملت در حفظ میراث گذشتگان، در پی بحران شدید سیاسی – اجتماعی است و روحیه ایرانی آن جا بیشتر آشکار می شود، آن گونه که فلز کاری این دوره با حفظ سنت های ایرانی پیش از خود به استقلال هویت نیز دست می یابدو وارث و احیا کننده مهم ترین مکتب فلزی پس از اسلام است. که این میراث به طور غیر مستقیم به دست هنرمندان ایرانی رسید. بدین معنی که مکتب خراسان در دو دوره، طی صدور اشیای فلزی و مهاجرت هنرمندان به سرزمین غرب ایران و سپس این مکتب در موصل و در ادامه مهاجرت هنرمندان و یافتن حامیان بزرگتر، در سوریه و مصر ادامه می یابد. هدف از پژوهش فوق مقایسه تطبیقی پاره ایی از آثار فلزکاری دوره ایلخانی و ممالیک مصر به منظور وارسی میزان تاثیر پذیری آن ها با از یکدیگر می باشد. پژوهش حاضر با بهره گیری از روش توصیفی _ تطبیقی به معرفی و تحلیل فرم و نقش مایه های برخی از شمعدان های فلزی دوره ایلخانی و دوره ممالیک پرداخته شده است. ابزار گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه ای و اسنادی می باشد. نتیجه پژوهش بیانگر آن است تجارت از طریق خلیج فارس به شرق و غرب و همچنین مهاجرت هنرمندان از شرق ایران به غرب در موصل و به خاطر جنگ های محلی و حملات مغولان باعث ارتباطات فرهنگی بین هنرمندان و نشر و گسترش صنایع هنری ایران در اقصی نقاط جهان شده است. هنر فلز کاری ایلخانی به جهت ارتباط هنری با ممالیک دارای تزئیناتی است، شبیه کارهای مکتب موصل و کارهای ممالیک سوریه و مصر ولی از نظر اسلوب کار دارای ویژگی هنر ایرانی است.

کلیدواژه ها:

شمعدان های فلزی ایلخانی ، فلزکاری موصل ، نقش و تزئین ، هنر فلزکاری ، شمعدان های فلزی ممالیک